ابو القاسم سلطانى
221
دايرة المعارف طب سنتى ( گياهان دارويى ) ( فارسى )
Imperatoren , Umbelliferone , Osthol , Bergapten استرولها ، فلاونوئيدها و بالاخره اسيدهائى نظير اكسى ميريستيك اسيد ، اكسىپنتا دسيكليك اسيد و . . . مىباشد . خواص درمانى : مقوى دستگاه هاضمه بهويژه در هضم مواد چربى ، اشتهاآور ، آنتىاسپاسموديك ، ضد نفخ ، ضد سرفه ، تببر ، خلطآور و آنتىسپتيك مىباشد . اخيرا گزارشى در مورد خاصيت ضد باكترى و ضد قارچ ارائه شده است . در استعمال داخلى در ضعف عمومى ، ضعف دستگاه هاضمه ، بىاشتهائى ، هوابلعى و اسپاسم معده و روده و عضلات ، استفراغهاى اسپاسموديك ، آسم برنشيك ، آسم قلبى ، برنشيت مزمن ، ذات الجنب بويژه در مواقعى كه با سرماخوردگى و انفلوانزا همراه باشد ، نارسائى رگل و دردهاى دوران قاعدگى مصرف مىشود . آنژليك در مسموميتهاى ناشى از بلادن ، كلشيك و شوكران به عنوان ضد سم به كار مىرود . در طب ايوروديك در ناراحتىهاى هاضمه و در طب چينى در آرتريت ، رماتيسم به كار مىرود و در تقويت كردن روح و نيرو آن را جانشين جينسينگ مىدانند . اسانس آنژليك : اسانس سنبل خطائى كه از ريزوم و ميوه آن به دست مىآيد از نظر تركيبات شيميائى يكسان مىباشند ولى ريشه داراى مقدار بيشترى Bergapten مىباشد و از تقطير ريشه تحت اثر بخار آب تهيه مىشود . موارد مصرف اسانس : استعمال داخلى : در آرتريت ، رماتيسم ، نقرس ، احتباس آب در مفاصل ، اضطراب و فشارهاى عصبى ، . برونشيت ، كمخونى ، بىاشتهائى عصبى ، نفخ ، كوليك ، سوءهاضمه و در سيستيت به عنوان ضد عفونى كننده همچنين براى پيشگيرى از ابتلاء به سرماخوردگى مصرف مىشود . در استعمال خارجى در تيرگى و احتقان پوست ، حساسيت ، يسوريازيس به صورت ضماد به كار مىرود . اسانس آنژليك به عنوان ماده معطر در تهيه برخى صابونها ، لوسيونها ، مواد آرايشى به منظور تخفيف ناراحتيها و حساسيتهاى پوستى بهويژه در ليكورها و مشروباتى نظير Vespetro , Grand chart reuse و Melissa cordial كه به عنوان ماده مقوى ، هضمكننده و محرك معده مصرف مىشود وارد مىگردد . اشكال داروئى : گرد ريشه ، برگ يا ميوه به مقدار نصف قاشق قهوهخورى 2 تا 3 مرتبه در روز دمكرده 20 گرم در ليتر ، تقريبا يك قاشق مرباخورى براى يك فنجان كه بعد از غذا ميل مىشود جوشانده : يك قاشق چايخورى ريشه خردشده در يك فنجان آب 2 دقيقه جوشانده 15 دقيقه دم كشيده 3 بار در روز مصرف مىگردد . تنطور 2 تا 5 ميلىليتر يا 10 تا 25 قطره سه بار در روز . اسانس 5 % تا 30 / 0 گرم كه در پوسيون يا آبقند مخلوط مىنمايند .