ابو القاسم سلطانى
209
دايرة المعارف طب سنتى ( گياهان دارويى ) ( فارسى )
Code - 565 شاهدانه كانادائى Apocynum cannabinum L گياهى است پايا ، علفى با برگهاى متقابل و گلهاى برنگ سفيد و گلى كه محل رويش آن كانادا و نواحى مختلف امريكاى شمالى مىباشد . قسمت مورد استفاده گياه شيرابه و ريزوم آن مىباشد . تركيبات شيميائى : ريزوم گياه حاوى يك رزين به نام آپوسىنين Apocynine ، گلوكزيد آپوسىنهئين Apocyneine ، با عمل مشابه ديژيتال كه از هيدروليز آن سيماروز Cymarose به دست مىآيد ، آندروزين Androsine ، C 15 , H 20 , O 8 ، و يك گلوكزيد دكستروژير به نام سيمارين Cymarin ( K - strophantin - a ) و C 30 H 44 , O 9 كه مقوى قلب مىباشد . خواص درمانى : ريزوم گياه بهويژه در خيز عمومى انساج و بهطور كلى هر قسمت بدن كه ادم داشته باشد و به عنوان مقوى قلب و در مواردى كه نبض كوچك و ضعيف است مصرف درمانى دارد . از ريزوم گياه هموپاتها در موارد خيز عمومى انساج ، آسيت ، هيدروتراكس ، هيدروسفالى ، رماتيسم و به عنوان مقوى قلب و مدر مصرف مىنمايند و دكتر آلن كه به طريق هموپاتى عمل مىنمايد خطرات آن را كمتر از ديژيطاليس و ديگران آن را يك تونيك قلبى بىخطر دانستهاند . اشكال داروئى : تنطور و عصاره روان آن مىباشد مقدار خوراك عصاره روان آن 6 تا 10 قطره سه بار در روز مىباشد . Code - 568 عود Aquilaria agallocha Roxb عود را ملل باستانى از زمانهاى بسيار دور مىشناختهاند و نزد آنان مقدس 1 * بوده است . به سانسكريت آن را اگارو Agaru و به اوستائى و هوكرتى Vohu - kereti مىناميدهاند . طبق نوشته ونديداد زرتشتيان در مراسم مذهبى و جشنها آن را مىسوزاندهاند تا بوى خوش آن هزارها هزار ديو و شياطين را هزارها هزار فرسنگ بگريزاند 2 * در يونان قديم نيز در مراسم مذهبى براى فرونشاندن خشم خدايان و خوشنودى آنان قربانى كردن و سوزاندن عود رواج داشته است 3 * . به عبرى آن را اهالوت Ahalut و اهاليم Ahalim مىناميدهاند و در كتاب مقدس آمده است مثل درختان عود كه خداوند غرس نموده باشد 4 * . چينىها نيز آن را مىشناختهاند و در پنتسائو Pentsao شرح و خواص درمانى آن آمده است .