مصطفى النوراني الاردبيلي
38
دائرة المعارف بزرگ طب اسلامى ( فارسى )
خواص - كاربرد : ريشه گياه براى معالجه سوزاك ، ضدعفونى مجارى تناسلى و مجارى ادرار ، كاهش التهاب و ورم مثانه مصرف مىشود . از برگهاى اين گياه براى قطع خونريزى داخلى و خارجى استفاده مىشود . « 1 » * كبابه [ مشخصات ] درختچهاى است بالا رونده از دسته فلفلهاى سياه و از تيره بيدها كه ساقهاش قابل انعطاف و بى كرك و شاخههايش كوتاه است و منشأ اصلى آن جاوه و سومات را و برنئو است ولى امروزه در اين نواحى و همچنين در هند و نقاط ديگر پرورش مىيابد . كبابه اصل ، كبابه چينى ، كبابه صينيه ، حب العروس ، كبابيه ، كباب چينى ، مهيليون و فريغليون ناميده مىشود . « 2 » در هند سخنرانان و غزلگويان آن را در دهان گذاشته مىجوند . كبابه چينى 3 گرم ، سوره قلمى 1 گرم روزانه 3 مرتبه آن را خوردن مرض سوزاك را علاج است . سردرد كهنه را نافع است ، 3 گرم كبابه چينى با آب ترب براى سردرد مفيد است ، بر اعضاى تناسلى و بول اثر زياد دارد به اين جهت در مرض سوزاك روغن آن و در قرحه و سوزش مثانه استعمال مىشود . ماليدن آن بر آلت تناسلى لذت را زياد مىكند . مقوى لثه و دندان است ، مدرّ بول و حيض ، سدههاى جگر و طحال را باز مىكند با عسل براى سرفه مفيد است . طلاى آن بر آلت تناسلى آن را قوى مىكند ، بر اورام محلل است و براى امراض مثانه مضر است . مصلح آن گلاب ، صندل سفيد و مصطكى ، بدل آن دارچين ، هل كوچك و بزرگ ، نفع خاص ؛ منقى مجارى بوليه ، حابس اسهال ، مقوى معده و سنگ مثانه و گرده را خارج مىكند . كاشت آن در چين هم زياد است به اين دليل آن را كبابه چينى مىگويند . « 1 »
--> ( 1 ) - معارف گياهى ، ج 5 ، ص 83 . ( 2 ) - فرهنگ فارسى ، دكتر معين ، ج 3 ، ص 2883 . ( 1 ) - كتاب المفردات ، ص 352 ؛ بوستان المفردات ، ص 213 ؛ مخزن المفردات ، ص 292 .