مصطفى النوراني الاردبيلي

457

دائرة المعارف بزرگ طب اسلامى ( فارسى )

يك ليتر آب به مقدار 4 تا 6 فنجان در روز جهت رفع ورم حاد روده مفيد مىباشد . اين گياه در ايران نمىرويد . « 1 » شيره ميوه اين گياه نوشابه‌اى است ترش مزه كه در رفع عفونت‌هاى روده ، التهاب و ورم روده‌هاى بزرگ و كوچك ، اسهال ، ديسانترى آميبى يا انواع ديگر ، پيدايش مواد سمى ناشى از تجزيه مواد زائد در روده ، كلى باسيلوز و غيره اثرات مفيد درمانى دارد . اثر ضد ميكروبى آن بخصوص بر روى ژرم بعضى ميكروبها مانند باسيل ابرت كه مولد تيفوئيد مىباشد و همچنين كلى باسيل ، محقّق گرديده است . « 1 » قسط جابر بن عبد اللّه گويد : پيغمبر خدا صلى الله عليه و آله وارد منزل عايشه شد ، ديد در آنجا كودكى هست كه از دو بينى او خون سيلان مىكند ، فرمود : اين چيست ؟ گفتند عذره و قرحه‌اى بين گوش و حلق يا سردردى است بر او عارض شده ، فرمود : واى بر شما فرزندان خود را نكشيد ، هر زنى كه اين مرض بر فرزندش عارض شود ، قسط را با آب حل كند و آن را بر بينى او بكشد و چنين كردند خوب شد . « 2 » قسط گياهى است از تيره زنجبيل‌ها كه در حدود 15 نوع از آنها شناخته شده و همه متعلّق به منطقه حاره كره زمينند . گياهى است علفى ، پايا و داراى ساقه زيرزمينى غده‌اى شكل كه به كست ، كت ، كوشنه ، قشنا ، قوشنا ، كته ، قست ، قسط شيرين ، قسط عربى ، قسط سفيد ، بستك و بستنج معروف است . « 3 » پيغمبر اكرم صلى الله عليه و آله فرمود : شبى كه به معراج آسمانها برده شدم ، به هيچ گروهى از فرشتگان نگذشتم مگر اينكه گفتند : اى محمد بر امت خود امر كن حجامت كنند و بهترين دارويى كه صرف مىكنند ، حجامت ، شونيز ، سياه دانه و قسط است .

--> ( 1 ) - گياهان دارويى ، دكتر زرگرى ، ج 2 ، ص 691 - 688 . ( 1 ) - همان ، ج 1 ، ص 677 . ( 2 ) - اين حديث در صحيحين ، سنن ، مسند احمد ، نسائى ، سنن شافعى ، حاكم ، طبرانى و . . . و در كتاب الطبّ النّبوى ، ص 74 نقل شده است . ( 3 ) - فرهنگ فارسى ، دكتر معين ، ج 2 ، ص 2674 .