است كه از نباتش ماده‌اى به نام گيك‌وار كه در انگليسى آن را Aloe Barbadensis مىگويند ، به دست مىآيد . بوته آن نيم متر مىباشد ، برگهاى آن از بيخ بدون شاخه درمىآيد كه از بريدن اين برگها عصاره‌اى بيرون مىآيد كه آن را صبر مىگويند و نيز اين گياه ، گلهاى گلابى رنگ دارد . برگهاى آن از بيرون سبز و مغز آن سفيد ، ذائقه : تلخ و بودار ، مزاج : گرم و خشك در درجه دوّم ، مقدار خوراك مغز گيك‌وار يعنى درخت صبر ، از 7 گرم تا 12 گرم ، در پاكستان و هندوستان زياد مىباشد . مصلح آن : كتيرا ، گل سرخ ، عسل خالص . خواص آن : مقوى معده ، مسهل ، محلّل اورام و در ورم طحال و امراض شكم مفيد است ، هاضم و اشتهاآور است ، مقوّى باه و محلّل اورام است و در خيلى از داروهاى معدنى در كُشته درست كردن آنها استعمال مىشود ، برگ گيك‌وار را دو تكّه كرده ، بر آن رسوت و زردچوبه مىمالند و نيم گرم كرده ، بر اورام مىبندند . ماليدن لعاب آن با زيره سفيد و شب در تكه‌اى از پارچه ريخته ، بر چشم گذاشته ، رطوبت و چركى چشم را صاف مىكند . خون را تصفيه مىكند ، معدّل اخلاط بلغمى است ، فساد خون را صاف مىكند ، در مركّبات طحال و جگر آن را مشمول مىكنند ، براى جگر و امعاء مضرّ است و نيز بعضىها گفته‌اند : گل گلاب مصلح آن است . آن را نيز براى مسكّن الم و بواسير خونى استعمال مىكنند . هر روز با كمى عسل و زنجبيل خوردن ، مقوّى باه ، علاج امراض سر ، درد پهلو و درد كمر مىباشد . « 2 » و امّا عصاره آن كه صبر هست ، آن را از برگها گرفته ، خشك مىكنند ، از آن يك جوهر طبّى به نام الواين حاصل مىشود كه آن را صبرين هم مىگويند . اينها چند قسم است ، صبر سقوترى از درختهاى صبر جزيره سقوترا و زنگبار مىگيرند و صبر بربدى كه از درخت صبر جزائر عرب و هند مىباشد ، اطبّاءِ يونانى صبر سقوترى را بهتر مىشناسند . رنگ قريب سياه ، ريزه‌هاى آن چرب ، مانند شيشه شفّاف ، مگر صبر سقوطرى سرخ مايل به رنگ بور و صبر بربدى تند و سبز مايل به زرد مىباشد ، ذائقه : خيلى تلخ و دل به هم مىخورد ، مزاج : گرم و خشك به درجه دوّم . مركب القوا ، مقدار خوراك : از 120

--> ( 2 ) - المفردات ، ص 439 ؛ مخزن المفردات ، ص 337 ؛ بستان المفردات ، ص 248 .