مصطفى النوراني الاردبيلي

192

دائرة المعارف بزرگ طب اسلامى ( فارسى )

بگذاريد تا به جوش آيد و سپس آن را از پارچه نازكى رد كنيد تا صاف شود بعد آن را شيرين كنيد و بعد از هر غذا يك فنجان از آن را بنوشيد كسانى كه ناراحتى كبد دارند اين جوشيده بر آنها داروى مؤثر و مفيد است و عمل كبد را مرتب مىكند . « 3 » * ريشه زعفران اسم من زردچونه است به من عروق الصباغين ، عروق الصفر ، ريشه زعفران و زعفران هندى هم مىگويند . زادگاه اوليه من هند است ولى در چين و بعضى از كشورهاى ديگر هم مىرويم در ايران كشت من تحت مطالعه است . در اواخر قرن نوزدهم و اوايل قرن بيستم پس از كشف مواد رنگى مصنوعى عده‌اى سودجو عليه من قيام كردند و نه تنها تمام خواص مرا منكر شدند بلكه ماده رنگ كننده مرا بيمارىزا و خطرناك معرفى كردند . اين تبليغات سوء بسرعت در جهان انتشار يافت و كار به جايى رسيد كه عده‌اى خوردن مرا تحريم كردند ولى چيزى نگذشت كه دانشمندان علم شيمى و غذاشناسى به حمايت من برخاستند و به كمك علم مواد عامله مرا پيدا كردند و ثابت نمودند كه من چندين اسانس و مواد سودمند جمع شده دارم و آنچه را دارو سازان و پزشكان قديم ايران و هند در وصف من گفته‌اند صحت دارد و در مقابل ثابت شد كه تعداد زيادى از محصولات رنگين مصنوعى كه معاندان در مقابل من علم كرده بودند مولد سرطان مىباشد . من عامل درمان كيسه صفرا و ناراحتىهاى كبدى هستم . محرك دستگاه گوارش بوده غذا را رنگين و معطر مىنمايم . مضمضه جوشانده من جهت درد دندان مفيد است ، من مقوى معده و بادشكن مىباشم من داراى نشاسته ، يك روغن فرار كه خاصيت تشعشع دارد ، مواد رزينى و يك ماده رنگى و چند تركيب ديگر هستم . ادرار را زياد مىكنم و اشتهاآور هستم علاوه بر رنگين كردن غذا در صنعت نيز براى رنگ كردن نخ و پشم به كار مىروم ، يك نوع من در

--> ( 3 ) - طب المفيد ، ص 236 .