مصطفى النوراني الاردبيلي

143

دائرة المعارف بزرگ طب اسلامى ( فارسى )

دهن الياسمين : روغن ياسمين گرم است و لطيف ، درد عصب را نيك ، كليه سرد را و خداوند فالج و رعشه را منفعت مىدهد و نيز اندام‌هاى ضعيف را چون بر او بمالى و سردى رحم را نيز سود مىكند . دهن السوسن : روغن سوسن را يوحنا مىگويد كه : گرم است و لطيف ، سردى عصب را نيك مىباشد و نيز رحم را و ماسرجو مىگويد : گرم است ، تحليل مىكند و منفعت مىكند رحم سرد شده را و درد گوش را كه از سردى باشد و ضعف اندام‌ها را و عيسى بن سهار بخت مىگويد كه : منفعت مىكند رحم تنگ سرد شده را و قولنج را و ليكن درد پشت مىآورد و كليه و مثانه را بد مىباشد . دهن الورد : روغن گل لطيف است ، منفعت مىكند صداع را كه از حرارت مىخيزد ، چون با آب سرد و اندكى سركه بياميزند و اگر طلا كند بر خارش بنشاندش و چيزهايى را كه از اندام بر جهد خشك مىگرداند و بواسير را سود مىكند كه بر گذرگاه مقعد طلا كنى و يوحنا مىگويد كه : گل مانند بنفشه است در گل اندكى قبض است و منفعت مىكند وى ريش و گر را اندرون و بيرون تن ؛ آن را كه اندرون بود بخورندش و آن را كه از بيرون باشد طلا مىكنند و بدل وى روغن بنفشه است و او سرد و خشك است در درجه اول . دهن البنفسج : روغن بنفشه سرد و تر است ، مغز را قوت دهد و صداع را كه از حرارت و خشكى بود سود مىكند و خواب مىآورد و خداوند سرسام را سود دارد و ماليخوليا را كه به ببينى بازافكنند و بر روى آن بياندازند با كوچكى سركه ( اندكى سركه ) و ابن المسيح مىگويد :