مصطفى النوراني الاردبيلي
105
دائرة المعارف بزرگ طب اسلامى ( فارسى )
روغن گردو : روغنى كه از مغز گردو مىگيرند . هم مصرف خوراكى و هم مصرف صنعتى دارد . روغن ماشين : روغنى كه از محصولات نفتى گرفته مىشود و براى چرب كردن ماشينها به كار مىرود و آن اقسام مختلف دارد كه برخى جامدتر و پارهاى مايعترند . روغن ماهى : روغنى كه از جگر ماهى در مورد استخراج مىشود ، براى تقويت بدن و مداواى برخى امراض به كار مىرود . روغن كوكنار : همان روغن خشخاش است . روغن مغز : به معناى عقل و تدبير است . روغن منداب : روغنى كه از دانههاى گياه منداب مىگيرند و مصرف صنعتى دارد . روغن نارگيل : روغنى كه از درون ميوه نارگيل مىگيرند و جزو روغنهاى خوراكى است . روغن نباتى : روغنى كه از دانههاى گياهان مختلف استخراج مىشود كه برخى خوراكى و بعضى هم مصرف دارويى يا مصرف صنعتى دارند . روغن وازلين : همان وازلين معمول است . « 1 » كره حاصل شده از روغن در 10 گرم كره 5 / 8 گرم چربى مىباشد و قوت كالرى آن 76 كالرى است و داراى ويتامين A مىباشد و نيز ويتامينهاى A , D , B هم از آن حاصل مىشود و لكن در خود روغن فقط ويتامين A , D موجود است . « 2 » روغن اسم فارسى است ، به عربى دهن و سمن مىنامند و دهن شامل روغن نباتات و حيوانات است چنانچه در دهن مسطور شد و سمن روغنى است كه از شير حيوانات به عمل مىآورند و در اينجا همين مراد است و آن را به فارسى روغن گاو و روغن زرد و به هندى گهى مىنامند و افعال و خواص اين به قول هنديان در گهى بيايد و بهترين آن روغن گاو و گوسفند و بز جوان فربه است و روغن گاو از همه افضل و الطف و روغن ميش و
--> ( 1 ) - فرهنگ معين ، ج 2 ، ص 1691 . ( 2 ) - كتاب اغذيه ، ص 410 - 88 .