ابراهيم اصلاح عربانى
698
كتاب گيلان ( فارسى )
آمد و در سال 1350 بازنشسته شد . وى اكنون در مدارس عالى رشت و لاهيجان به تدريس زبان انگليسى اشتغال دارد . از تقىزاده كتابهاى زير منتشر شده است . پيوندهاى كودك و خانواده ، مكاتبات و خاطرات رومن رولان و گاندى ، دخترى از شرق ( خاطرات بىنظير بوتو ) ، تغذيه و واكنشهاى روانى ، بيراهه ( خاطرات يلتسين ) ، از تكريت تا كويت ، على و نينو ، گرسنگى در آمريكا ، زندگى و مرگ نيكلاى دوم . جعفرى لنگرودى ، محمد جعفر دكتر محمد جعفر جعفرى به سال 1302 شمسى در لنگرود متولد شد . پدرش باآنكه روحانى بود به كار كسب و تجارت اشتغال داشت و ترجيح مىداد كه از آن رهگذر امرار معاش كند ؛ وى تحصيلات آغازين را نزد پدر فرا گرفت و پس از آموزش مقدماتى به مدرسه رفت و دوران ابتدائى و متوسطه را در لنگرود گذرانيد ، آنگاه به دانشسراى مقدماتى كه در آن زمان به تازگى در رشت تأسيس شده بود رفت . دكتر جعفرى پس از مدتى تحصيل در دانشسرا رهسپار مشهد مقدس شد و در آنجا به فراگيرى فرهنگ زبان عربى و ادبيات عرب پرداخت . وى سطح و خارج را نزد شيخ هاشم قزوينى گذراند . همچنين ادبيات را نزد مرحوم اديب نيشابورى ( اديب ثانى ) به كمال آموخت ، وى صرف نظر از استادى در ادبيات عرب و فارسى از ذوق و قريحهء شاعرى نيز برخوردار است و خود اشعارى نيز مىسرايد ؛ از او منظومههايى در علم فقه و حقوق در دست است . دكتر جعفرى پس از دانشاندوزى وسيع در حوزهء مشهد در سال 1331 شمسى به تهران آمد و با برخوردارى از فضل بسيار وارد دانشكدهء حقوق شد و به تحصيل در رشتهء حقوق قضائى پرداخت و اين رشته را تا اخذ درجهء دكترا در سال 1339 به پايان برد . رسالهء دكتراى او با عنوان « تأثير اراده در حقوق مدنى » به سال 1340 منتشر شد . دكتر جعفرى افزون بر فرهنگ اسلام و معارف اسلامى ، شناخت فرهنگ ملل ديگر را وجههء همت خود ساخته است تا پس از بررسى و ارزيابى همه جانبهء آن بتواند آثار عظيم و گرانسنگ خويش را در سطحى درخور جهان امروز به دنيا عرضه كند . آثارى كه به لحاظ كمّى نيز مىتواند شبهههاى موجود را در مورد كثرت تأليفات متقدمين نظير مجلسى و بيهقى در علم حقوق و يا سيوطى مرتفع سازد . دكتر جعفرى اينك پس از 30 سال تدريس در مراكز علمى و دانشگاهى بازنشسته شده و در شهر ايستبورن انگلستان ساكن است . وى آثار بسيارى اعم از مقاله و كتاب در زمينههاى مختلف علمى از جمله حقوق ، فلسفه ، تاريخ هنر و ادب فارسى دارد كه برشمردن همهء آنها موجب تطويل كلام خواهد بود . در اينجا به گزيدهء آثار او اشاره مىشود : كامل الميزان ، منظومهء عربى كه در سال 1367 هجرى قمرى در مشهد به چاپ رسيده است ، اين اثر نخستين كتاب استاد جعفرى است كه در منطق صورت و در حدود مسائل تهذيب تفتازانى است . التقريب الى حاشية التهذيب ، به عربى در سال 1366 هجرى به چاپ رسيده است . اصول فلسفى حقوق ، در فلسفهء حقوق . فرهنگ حقوقى . شخصيت معنوى حافظ . تأثير اراده در حقوق مدنى ، رسالهء دكترى دانشكدهء حقوق و علوم سياسى . تاريخ حقوق ايران ( از انقراض ساسانيان تا آغاز مشروطه ) مقدمهء عمومى علم حقوق . دانشنامهء حقوقى ( دائرة المعارف حقوقى ، در حقوق شكلى : آئين دادرسى مدنى و ادلهء اثبات دعوى و ثبت ) ، در 4000 صفحه كه دورهء كامل علم اصول و مباحث عمدهاى از حقوق اسلام است . ترمينولوژى حقوق . آراء شوراى عالى ثبت . تاريخچهء سازمان قضائى در حقوق اسلامى . مجموعهء محشى از قوانين و مقررات ثبت . رهن و صلح . وصيت . عقد ضمان . مكتبهاى حقوقى در حقوق اسلام . عقد حواله . حقوق تعهدات . ارث . حقوق ثبت . حقوق اموال . عقد كفالت . دائرة المعارف حقوق تعهدات . حقوق اسلام . دائرة المعارف علوم اسلامى ، 3 جلد . منطق حقوق . تاريخ معتزله ، فلسفه فرهنگ اسلام . راز بقاى ايران در سخن فردوسى . فلسفه فرهنگ و هنر . راز بقاى ايران در سخن نظامى . راز بقاى ايران در سخن مولوى . جيلانى ، حاج شيخ يوسف آيت اللّه حاج شيخ يوسف نجفى جيلانى از فضلا و شعراى گيلان است كه به سال 1245 هجرى شمسى در نجف متولد شد . پس از نيل به مقام اجتهاد در سن 40 سالگى به گيلان عزيمت كرد و در شهر رشت سكونت اختيار نمود . وى تا سال 1327 كه چشم از جهان پوشيد در همين شهر به راهنمائى و ارشاد مردم اشتغال داشت . حاج شيخ يوسف به فارسى و عربى شعر مىسرود و تخلص او « فانى » بود . در اشعار سياسى خود اوضاع كشور را سخت مورد انتقاد قرار مىداد و به همين سبب مدتى از عمر خود را در زندان سپرى ساخت . ديوان آيت اللّه كه در سال 1363 به طبع رسيد آراسته به ديباچهايست به قلم وى كه قبلا به تحرير درآورده بود . در اين مقدمه كه به تحليل شعر از ديدگاه اسلام و قرآن مىپردازد و با نقل اقوال علماى فقه اسلام و صاحبان تفسير و كتب معتبر و آراء دانشمندان اسلامشناس بيگانه ، به آيات قرآن مجيد و احاديث شريف استناد مىنمايد و نيز رواياتى را به تناسب مقام نقل مىكند . حاج شيخ يوسف در اشكال مختلف شعر از جمله قصيده ، غزل ، مخمس ، قطعه ، رباعى و دوبيتى طبعآزمائى كرده است . اشعار عربى او نيز سليس و روان است . در اشعار وى ترجمهء آيات قرآن مجيد و احاديث شريف و روايات متقن و كلمات قصار حكمتآميز و اصطلاحات ويژهء فقه ، اصول ، فلسفه و منطق زياد است . از بين صنايع شعرى بيش از همه به صنعت ايهام ، تشبيه و كنايه توجه دارد . زبان اشعارش تكلفآميز نيست و سبك ساده و روان در اشعار او مشهود است . آيت اللّه فقيد ، بيش از 30 اثر اعم از كتاب و رساله تأليف كرده است كه 13 جلد آن در زمان حيات او انتشار يافته است . برخى از عناوين كتب و رسالههاى ايشان چنين است : كتاب طومار عفت ( 2 جلد ) ، علم الجواهر ، كار در اسلام ، حاشيه على الحاشيه فى المنطق ، زبدة المواعظ ، بحر الاسرار ، تذكرة الصالحين در سيروسلوك عارفين ، خيام كيست ؟ رسالاتى نيز در طهارت ،