ابراهيم اصلاح عربانى
531
كتاب گيلان ( فارسى )
يَتَهْ بَكاشْتَهْ بى آوْ * يَتَهْ ببافتَه بى تُوْ هَركِه بَه فِكِر خويشَهْ * كوسَه بَه فِكر ريشَه * مى مآر ، اگر چى پيرَه * خانِه ميانْ اسيرَه ؛ وَلى از او زمانَه ، * هَميشَه گيتْ بَهانَه هَرچى كه بَدبختى كَشِه مَردَهْ دَسْ ، * مى سَر تلافى گود وُ مى جان وُ وَسْ . حَريفْ نَبو پيرَهْ خَرَهْ ، * گيتْ پالوَنْ هَنْد شَرَه ! وختىِ مْ ، كه سَرْدَماغْ بو * خوجيرْ - گَبَشْ ، « الاغْ » بو ! سَماوارَه - وَرْ كه نيشْتْ * اشارَه زَامَ كِه هيشْتْ ! * هيتُو خواسيْمْ پَر - اگيريمْ * زاكْ - زاكْ ئُونَهْ ، وَرْ - اگيريْم ، عاشِقْ بَبيمْ ، يار بَداريمْ ، * لاكو - لاكوُنَهْ كارْ بَداريمْ ، زَن بَداريمْ ؛ نَه زين وُنَه تَكَلْتو ، * آهو بَبيمْ ، رَمْ بَكُنيمْ كو بَه كو ! آشْتى بَبيمْ ، قار بَبيمْ ، * پِئِر بَبيمْ ، مآر بَبيمْ ؛ خَبرْ بَدَئنْ كه جَنگ بوبُو * دنيا سِياهُ و تَنْگ بوبو * جَنْگْ كِه فَكالْ - فيچينْ بوبو ، * وَخْتِ ( فُتار - فيسينْ ) بوبو يِه كُوْگِهْ بَهْ ، نوغوُن بوبُو ، * پَلَه بوبُو ، روغون بوبو ! بومئنْ بوبُئُون ، يَواشْ يَواشْ ، * گَنْدَهْ واش - ئُونْ ، داخِلِ واشْ ! * تاكَمْ كَمِىْ ، دادْ ويريسا * شُمالِ جىْ ، بادْ ويريسا گيلانُ زَمينْ جوان - آ - بُو * مَرْدُمَهْ چَشمُ وُ گوشْ وابُو . او وَخْتْ كِه « قَبْلَهْ دارْ » بَكَت ، * مَردُمَهْ گوش ، اى گَبْ دَكَتْ * يَه دَسّهْ تا كى بَدوشَنْ * مَردُمَهْ خونَهْ فودوشَن * آدمى وَئنْ بَندَهْ نَبونْ ، * اگر بَبونْ ، زنْدَهْ نبونْ ، * وَخْتى اى پيچْپيچْ دَكَتَهْ * خيلىِ - ئِنَهْ « قاب » دوز بَكَتَهْ تازه بوبئونُ ، كُهنَهْ گب ئوُنْ * كوتاهْ وابئُوُن ، دراز شبْ ئُون . ( شاغوزْ پايَه ) - ئنْ ، زِندَه بوبئُوُن * دَريا بَزا كُنْدَهْ بوبئُون خاشَ جان - ئوُن ، دوزْ - دوزَكى ، * باهَم بوبئُون دَسْ بَه يكى ! خوشئُونَهْ قَيْشَهْ دَكَشئِن * خوجانِ جى ، دَسْ بَكَشئِن . . . برگردان به فارسى شبى به رودخانه رفتم شبى به رودخانه رفتم * ديدم آب مىشكفد ، مىجوشد . شكوفه نبود ، غصه بود * از زندگى بيزار و خسته بود غصه مىگويم ، غم مىگويم ، * هرچه مىگويم كم مىگويم در هردو گام كه راه مىرفت * فريادش به آسمان مىرفت شكوفه كه مىكرد ، از اندوه و رنج مىسوخت ، * آنچه را كه در دل داشت ، همهجا مىنشست و مىگفت : - آدميزاده ، سرگذشت مرا ندارد ! * هرگز چون شما ، دمدمىمزاج و ابن الوقت نشدم ! تا آنجا كه به ياد دارم ، اين رنگ و آن رنگ ، دورو نشدم ! * مانند شما ، براى هرآب « تور ماهيگيرى » نشدم ! دل كمظرفيت و تنگ من كه مىجوشيد ، * برنجكاران را شاد مىكرد در دل هركس ، هر آرزويى بود ، هركس آرزويى داشت * بازهم ، مىآمد و از من مىخواست . ماهيگيران ، دم فروبسته و خاموش * نىها ( ىِ قُلّاب ماهيگيرى ) را زير پا چپانده ، از ( سالى پاكَه ) تا ( آلوغفَكْ )