برخوردار است . ساحل ، جلگه ، كوهپايه و كوهستان هريك به عنوان سمبلى از مظاهر طبيعت در اين مساحت كوچك كنار يكديگر جمع شده و مجموعهء منسجم و به‌هم‌پيوسته‌اى از آميزه‌هاى طبيعى را به وجود آورده‌اند . سواحل دريا از شمال و شرق و كوههاى پوشيده از جنگل و مرتع از جنوب و غرب ، گيلان را دربر گرفته‌اند . در جلگه‌ها و سواحل و دره‌هاى خروجى رودهاى بىشمار آن حضور انسان و تلاش مداوم او چشم‌انداز طبيعت را معنا مىبخشد . اينجا نشانى از تنگ‌نظرى طبيعت به چشم نمىخورد . از آن‌همه محدوديت بارش ، خاك ، آب و سرسبزى كه در پيكرهء جغرافيائى ايران نشانه‌هاى بىمهرى طبيعت به انسان تلقى مىشوند ، اثرى نيست . در گيلان طبيعت با نهايت بخشندگى و عطوفت تمام مظاهر خود را به مردم عرضه كرده است و دقيقا همين تفاوت است كه سواحل جنوبى درياى خزر را به طور اعم و گيلان را به طور اخص موقعيتى خاص بخشيده است . علاوه‌بر اين جذابيتها بايد از موقعيت ارتباطى خوب گيلان با استانهاى همجوار نيز ياد كرد . گيلان از طريق شهر زيباى آستارا در منتها اليه مرز شمالى خود با جمهورى آذربايجان مربوط است و در همين حال راه آسفالتهء آستارا - اردبيل از طريق گردنهء زيباى حيران گيلان را در امتداد مرز به آذربايجان شرقى وصل مىكند . جادهء سراسرى كه از آستارا آغاز مىشود پس از عبور از تالش به شهرستانهاى صومعه‌سرا ، فومن و يا از طريق انزلى به رشت مىرسد . راه پر رفت‌وآمد رشت - قزوين ، گيلان را با تهران و استانهاى غربى كشور مربوط مىسازد . ادامهء راه سراسرى كه جادهء كناره ناميده مىشود ، پس از عبور از شهرستانهاى لاهيجان ، لنگرود و رودسر در امتداد ساحل به مازندران مىرسد . بدين‌ترتيب سه محور ارتباطى اصلى از شمال ، جنوب و شرق با راههاى آسفالتهء درجه يك ، موقعيت دسترسى به گيلان را از استانهاى مجاور به نحو مطلوبى فراهم مىسازند و اين خود يكى از عوامل مهم و اساسى براى جذب مسافران بشمار مىرود . در كنار اين راههاى اصلى شبكهء وسيع و كارآمدى از راههاى فرعى كه عمدتا آسفالته هستند ، شهرها و روستاهاى موجود در داخل گيلان را به هم مربوط مىسازند و بدين‌ترتيب دسترسى به هرنقطه‌اى را در گيلان به راحتى فراهم مىكنند . پيمودن اين راهها كه از مناظر زيبا و دل‌انگيز و جنگلهاى انبوه و سرسبز احاطه شده‌اند نه‌تنها مسافران را خسته نمىكند بلكه توقف در آنها براى استراحت و صرف غذا در كنار رودها و آبشارها و زير سايه مطبوع درختان موجبات انبساط خاطر آنان را فراهم مىسازد . ضريب نسبت راه در گيلان به مراتب از استانهاى ديگر بالاتر است . در گيلان به ازاى هر 100 كيلومتر مربع مساحت بيش از 31 كيلومتر راه وجود دارد و اين در حاليست كه ميانگين كل كشور در اين‌مورد حدود 5 / 8 كيلومتر در هر 100 كيلومتر مربع است . اين استان كوچك كه تنها حدود 9 / 0 درصد مساحت كشور را داراست ، با برخوردارى از چنين موقعيت ارتباطى و تلفيق آن با موقعيت جغرافيائى و استغناى طبيعى منطقه و جاذبه‌هاى تاريخى و يادمانى كه بسيارى از آنها نه فقط در شهرهاى موجود استان ، بلكه در سراسر پهنهء روستاها و نواحى جلگه‌اى و كوهپايه‌اى و كوهستانى پراكنده‌اند ، در كليت فضاى ايرانگردى جايگاه ويژه و برجسته‌اى دارد . 3 - جاذبه‌هاى جهانگردى گيلان جاذبه‌هاى جهانگردى در گيلان فراوانند و تقريبا جائى نيست كه براى يك مسافر خالى از لطف و جذابيت باشد . از خانه‌هاى روستائى گيلان و لباسهاى محلى و بازارهاى هفتگى گرفته تا باغهاى چاى و زيتون و از ماسه‌زارهاى سواحل دريا و رودهاى پرخروش تا اعماق جنگلها و دامنه‌هاى سرسبز ييلاقى با چشمه‌سارهاى طبيعى و يا از آرامگاههاى مدفون در زير تل و خاك مارليك تا قلعه رود خان و قلعه ليسار و سرانجام شهرهاى بزرگ و كوچك با معمارى بومى و جديد و يادمانهاى تاريخى و فرهنگى تا چادرهاى ييلاق‌نشينان ، همه‌و همه جزئى از مجموعه جذابيتهاى گيلانگردى هستند . تنوع جاذبه‌هاى جهانگردى در گيلان نوعى طبقه‌بندى آن را براى سهولت در شناخت اين جاذبه‌ها ضرورى مىسازد . از اينرو براى آشنائى با جاذبه‌هاى گيلانگردى ، مىتوان آنها را بدين‌ترتيب طبقه‌بندى كرد : 1 - جاذبه‌هاى طبيعى شامل دريا ، سواحل ، تالابها ، رودها ، آبهاى معدنى ، جنگلها ، نواحى ييلاقى ، كوهستانها ، غارها و آبشارها . 2 - جاذبه‌هاى يادمانى و تاريخى شامل آثار برجاى مانده از دوره‌هاى پيش از اسلام و بعد از اسلام كه تعداد قابل توجهى از آرامگاهها ، قلعه‌ها ، ساختمانها ، مساجد ، پلها و ديگر آثار ديدنى را تشكيل مىدهند . 3 - جاذبه‌هاى زيارتى شامل اماكن و قبور متبركه كه برخى از آنها اهميت منطقه‌اى و برخى ديگر اهميت محلى دارند . 4 - جاذبه‌هاى فرهنگى و سنتى مانند ورزشهاى محلى ، جنگ ورزا و مراسم ويژهء سيزده‌بدر . 5 - جاذبه‌هاى اقتصادى نظير بازارهاى محلى هفتگى كه از زيباترين نمونه‌هاى فعاليت و جنب‌وجوش مردم به شمار مىروند و صيدهاى دسته‌جمعى در ساحل ، همچنين صنايع دستى كه در گيلان از اهميت خاصى برخوردار است . 1 - 3 - جاذبه‌هاى طبيعى جاذبه‌هاى طبيعى در گيلان به سبب طبيعت مساعد منطقه بسيار فراوانند و هريك از نظر بهره‌دهى اهميت ويژه‌اى دارند . برخى از اين جاذبه‌ها در فصول خاصى مورد استفاده قرار مىگيرند . اما برخى ديگر محدوديت فصلى نداشته و در همهء فصول قابل استفاده هستند . تاكنون تمامى قابليتهاى جهانگردى طبيعت گيلان مورد استفاده قرار نگرفته‌اند . غالب مردم به جاذبه‌هائى روى مىآورند كه بيشتر شناخته شده و يا دستيابى به آنها آسانتر باشد . در حالىكه استعدادهاى فراغتى و جهانگردى طبيعى فراوانى وجود دارند كه با اندك تحركى مىتوانند به جاذبه‌هاى قوى تبديل شوند . به طور كلى جاذبه‌هاى طبيعى گيلان عبارتند از : 1 - 1 - 3 - سواحل دريا طول سواحل دريا در استان گيلان به 220 كيلومتر مىرسد . در اين مسير شهرهاى آستارا ، بندر انزلى و كياشهر مستقيما در كنار دريا قرار دارند . شهرهاى ديگر استان نيز با فاصلهء اندكى از دريا قرار گرفته‌اند . يكى از مشخصات و امتيازات سواحل گيلان ماسه‌اى بودن بخش عمدهء آنها و نزديكى