پيشگفتار ناشر ايران ، سرزمينى است با فرهنگ و تمدن كهن و غنى ، كه بنا به گفتهء هرتسفلد « 1 » ايران‌شناس بزرگ آلمانى « كمتر تمدنى را مىتوان سراغ داشت كه چنين ادوار درخشانى داشته » ، و بديهى است كه گذشته‌اى چنين پربار ، آثار و يادگارهاى فراوانى نيز از خود به جا گذاشته باشد ، آثارى كه هر يك در جاى خود همچون برگى درخشان و گويا از خاطرات اين تمدن عظيم و گرانبها است . از آنجا كه حفظ ميراث گذشتگان و انتقال آن به نسلهاى آينده از وظايف بزرگ هر ايرانى است ، اين احساس مسئوليت ، انگيزهء پىريزى مجمعى شد كه امروز « انجمن آثار و مفاخر فرهنگى » خوانده مىشود . اين انجمن در پاييز سال 1301 خ / 1922 م توسط جمعى از رجال دانشمند و علاقه‌مند به آثار و مفاخر فرهنگى و هنرى قديم ايران به وجود آمد و نخستين مادهء اساسنامهء خود را در سال 1301 خ چنين قرار داد كه مقصود انجمن « پرورش علاقهء عامه به آثار قديمهء علمى و صنعتى ايران و سعى در نگاهدارى صنايع مستظرفه ، صنايع دستى و حفظ سبك و شيوهء قديم آنهاست . » در پى همين هدف انجمن ، تمام سعى و كوشش خود را براى حفظ و مرمت بناهاى تاريخى و نگهدارى يادگارها و مفاخر فرهنگى و هنرى قديم به كار برد . يكى از نمادهاى اين فعاليت انتشار كتابهاى تاريخى و تحقيقاتى بود كه هر يك به گونه‌اى با فرهنگ و تمدن ايران زمين پيوند داشتند ، زيرا آثار و مفاخر ملّى فقط منحصر به بناهاى تاريخى و كتيبه‌ها و حجاريها نيستند ، بلكه نگاشته‌ها نيز يكى ديگر از نمودهاى برجستهء هر فرهنگ و تمدنى به حساب مىآيند . اين فعاليت انجمن چيزى نبود جز ادامهء همان هدف نخستين كه در مادهء هشتم و نهم اساسنامهء در سال 1301 خ چنين عنوان شده بود : « از مقاصد ديگر انجمن سعى در استفاده از مجموعه‌هاى نفيس مربوط به كتابخانه‌ها يا

--> ( 1 ) Hertzfeld , Ernest