محمد مهريار
345
فرهنگ جامع نامها و آباديهاى كهن اصفهان ( فارسى )
آمارى ما ) 2101 نفر جمعيت داشته است . دربارهء سميرم و جامعهشناسى روستايى آن ذيل واژهء سميرم توضيحات كافى دادهايم ، اينك اضافه مىكنيم كه اين ناحيهء كوهستانى ، زمستانهاى سرد و تابستانهاى نسبتا ملايم دارد . محصولات آن بيشتر گندم و جو و در بعضى مناطق ميوهها و سيب و غيره است . زبان تركى به مناسبت مجاورت با ايل قشقايى در آن نفوذ يافته است . خصوصيات جامعهشناسى جالب توجه ديگرى ندارد . بناى قديمى و اثر تاريخى در آنجا نيست و شهرگرايى هم به شدت در آن رسوخ يافته است و اين مسألهاى است كه از آن گريز نيست . بپردازيم به نام آن . واژهشناسى : خفر كه در بادى نظر ناشناخته به نظر مىآيد ، معادل اوستايى « جفره » است و « جفره » همان است كه به « كفره » ( در كفران و كفرود ) و « جفره » ( در جفره و زفره ) تبديل شده است و با توجه به آنچه دربارهء تطورات اين واژهها گفتيم ، « 1 » قلب نيز در آنها اتفاق افتاده است يعنى « جفرهء » اوستايى در حال حاضر در فارسى به صورت « ژرف » درآمده ولى در آن اسامى همان صورت ابتدايى و كهن محفوظ مانده است و برحسب تلفظ لهجههاى مختلف « جفره » اوستايى ، به خفر و كفر و غيره تبديل شده است و بنابراين در نامگذارى معلوم مىشود كه ناحيهء سميرم و همچنين اين محل از مراكز قديم تمدن ايران بوده است كه نام ديهى صورت كهن اوستايى خود را حفظ مىكند و از همينجا روشن مىشود كه زبان ترك و قوم ترك بعدها در طى تاريخ در آنجا نفوذ كردهاند . ناگفته نگذاريم كه محل ديگرى در استان فارس داريم درست به همين نام خفر كه يكى از بخشهاى شهرستان جهرم است و حدود 17000 نفر سكنه دارد و باز جاى ديگرى داريم به نام خفره از دهستانهاى شهرستان شيراز كه آن هم ديه بزرگى است و از اين هر دو ، سابقه و قدمت تمدن نواحى روشن مىشود . « 2 » خمين Xomeyn خمين نام محلى است نزديك گلپايگان و از حدود اصفهان كه محدودهء موردنظر ما در نامهاى كهن است اندكى به دور افتاده است ولى چون در مورد گلپايگان به تفصيل گفتوگو مىكنيم
--> ( 1 ) - ن . ك . به : عناوين يفران ، زفره در همين فرهنگ . ( 2 ) - ن . ك . به : فرهنگ آ . م . م . ص 225 .