محمد مهريار
225
فرهنگ جامع نامها و آباديهاى كهن اصفهان ( فارسى )
چهارم « گ + ان » - گان - ان يعنى پسوند كثرت و نسبت است و بورگان صورت ديگرى از « بهاورگان » است . تنبيه : وجه ديگرى نيز در تقطيع اين نامواژه هست كه مركب باشد از « بور » به معنى اسب و جاى معرب « گان » پسوند نسبت . اين وجه هم ناپسند نيست . نگاه كنيد به نامواژهء بوران و بر جان . به ورق Buraq به ورق ديهى نسبتا بزرگ است از دهستان بنادكوك يزد . در سال 1345 اين ديه 150 نفر جمعيت داشته است « 1 » كه نسبت به جمع ديههاى اين ناحيه بنادكوك ديه نسبتا معتبرى به شمار مىآيد . ديههاى يزد همه قنات آب ، همه كهن و با آبهاى اطمينان بخش قابل توجه است . ولى در سنوات اخير به علت قلت بسيار نزولات آسمانى جمعيت و آبادانى اين نواحى كمتر شده و به زراعت آنها نيز لطمهء كلى وارد آمده است . صبغهء تمدن قديم يزد از لحاظ معيشت و زندگانى آشكار است . به ورق ما نيز همين بهره را برده است و نام كهنش نيز قدمت آن را جار مىزند . واژهشناسى : در تجزيهء اين واژه به دو جزء « بور + ق » مىرسيم . « بور » همان اسب سرخ است ( به نامواژههاى بوران ، بورجان ، رجوع شود ) . و جزء دوم حرف « ق » تبديل از « ك » است كه علامت تصغير است . بوز Buz اين نام معماسان نام ديهى است از جمله ديههاى دهستان كذاب از شهرستان يزد در سال 1345 اين ديه فقط سه نفر جمعيت داشته است . مكرر در اين فرهنگ گفته شده كه آنچه براى ما اهميت دارد و هدف اصلى ماست ، پيدا كردن صورت تطور و اشتقاق اين نامهاى كهن است ، فارغ از اينكه نام محلى بزرگ است يا كوچك . چونكه امكنه در معرض حوادث واقع است و مىتواند كوچك و بزرگ شود ، ولى نام كهن كه نشانى از اشتقاق و تطور بر
--> ( 1 ) - ن . ك . به : نشريهء 289 م . آ . ا . ص 97 .