محمد مهريار
122
فرهنگ جامع نامها و آباديهاى كهن اصفهان ( فارسى )
مىخواند . بههرحال نام سكا و سكايى به صور مختلف درآمده است و در تاريخچهء آنها گفتهاند كه بسيار جرى و جسور بودهاند و مىدانيم كه در اوايل قرن هفتم پيش از ميلاد براى تسلط بر ايران مخصوصا از شمال و غرب وارد عمل شدند و باز مىدانيم كه هوخشتر ( پادشاه مادى با آنها به جنگ برخاست و در حدود آذربايجان با آنها نبرد كرد . سكاها با آشوريان نيز آويزش داشتهاند و پس از انقراض آشوريان ( 613 ق . م ) با هخامنشيان كشمكش پيدا كردند و حتى گفتهاند اقوام ماساژت كه به روايتى كوروش پارسى در ميان آنها كشته شد ، از همان سكاها بودهاند . داريوش خود در سنگنبشتهء بيستون مىگويد كه با سكاها جنگها كرده است ، اسكندر مقدونى نيز با آنها درافتاد . اقوام سكايى از مقابل او عقب نشستند و به صحراهاى بىآب و علف جيحون رفتند و او از تعقيب آنها درمانده شد و صرفنظر كرد . بههرحال از اين داروگيرها و آمدوشدنهاى طوايف سكايى در اطراف ايران آثارى باقىمانده است . از آن جمله : نام اين ديه كه نامش مىگويد از واژهء « سگ » يا « سكا » آمده است و نشان اين است كه در اين تاريخ طولانى كه گفتيم زمانى سكاها در اينجا اقامت داشتهاند . « 1 » اسگران Asgar n در پايان و يا نزديك به پايان ناحيت كرون از بلوك شهرستان نجفآباد ديهى است بزرگ و دهكدههاى كوچكتر و بزرگتر جزء آنكه همه را بر روى هم اسگران و حسب تداول عامه آن را اسگرون مىخوانند . در دفاتر دولتى و حتى در نشريههاى آمار ايران « 2 » آن را با « عين » عربى به صورت عسگران معادل عسگرون مىنويسند . و اين مسلما سهو و خطا و بىمورد است . نام اين ديه زيبا اسگران است با همزهء مفتوح كه ما به شرح دربارهء آن سخن خواهيم گفت . اين ديه و مزارع جزء آن همه در محلى بسيار دلنشين و دلانگيز قرار دارد . از اين پيش چشمهسارها داشت . درختستانهاى تاك و بادام و ميوههاى ديگر كه بهراستى در بهاران سخت خرم و دلانگيز مىبود . اخيرا كه از آنجا گذشتم از آن چشمهسارها و تاكستانها و بادامستانها خبرى و اثرى نبود . سرزمين فعلى از درخت و گياه تهى شده بود . گاه و بىگاه
--> ( 1 ) - نويسنده آگاه است كه مىشود اين عنوان را از نام اسك يا اشك هم بهدست آورد ولى در اين مورد بنياد و ريشهء سك را برتر شمرد . ( 2 ) - ن . ك . به : نشريهء 289 م . آ . ا . ص 88 .