آب است در گذشته چنان بوده ، و بالاخره « فإذا اطمأننتم » پس از « إن خفتم » تنها زوال خوف است ، و زمينه‌ى خوف هم جنگ و حمله‌ى دشمن است ، چه در سفر و چه در حضر ، كه اگر نماز جماعتى در حضر مورد چنان خوفى بود « إن تقصروا » هم تحقق دارد . و شما اطمينان را اين‌جا با تحقيقات لغوى در اختصاص برگشتن از سفر دانسته‌ايد ، با آن‌كه در اين‌جا پس از « إن خفتم » آمده و به معنى زوال خوف ، و آرامش است ، چه در سفر و چه در حضر . و شما كه اصرار داريد طمأنينه به معنى سكون است . آيا طمأنينه پس از زوال خوف كه شرط اصلى قصر است از طمأنينه خارج است ؟ ! و اعتراف هم داريد كه « الطمأنينه السكون بعد الانزعاج » در حالى كه صِرفِ سفر ، انزعاجى ندارد ، بلكه بر حسب تصريحات آيه‌ى قصر ، اين‌جا تنها انزعاج بر اثر « إن خفتم ان يفتنكم الّذين كفروا » مىباشد ، چه در سفر باشد و چه در حضر ، و مجمع البحرين كه آن را به معنى اقَمتم گرفته ، پيروى از ساير فقيهان كرده و نه آن كه لغت را معنى كرده باشد ، وانگهى اگر از سفر برگشت و اقامه كرد ولى خوف هم‌چنان باقى بود ، آيا چيزى براى حفظ جان از نماز كسر نمىشود ؟ « 1 » اما قصد تواتر ؛ اين‌جا اگر هم تواترى در ميان باشد ، بر خلاف نصّ و يا ظاهر مستقرّ قرآن است . و ما هرگز تواترى ثابت‌تر و روشن‌تر از قرآن

--> ( 1 ) - / و اگر در اين‌جا اطمينان تنها به معناى ترك حركت سفرى باشد ، نخست عبارت صحيحش « فاذا رجعتم من السّفر » است كه پس از سفر . . و نه « فإذا اطمأننتم » كه اطمينان و آرامش پس از خوف است . آرى ، در مقصد هر سفرى كه مدتى به طول مىانجامد ، اطمينان به معناى سكون هست ، بلكه احياناً آرامشى بيشتر از وطن برقرار است ، ولى « فإذا امنتم » پس از « فإن خفتم » در آيه‌ى بقره ، قطعاً به معناى امن پس از خوف است و نه سكون و توقف از حركت !