علي محمد ميرجليلى

16

وافي ( مبانى و روشهاى فقه الحديثى در آن ) ( فارسى )

2 - برخى از صحابه در مورد نوشتن احاديث از پيامبر صلى الله عليه و آله سئوال كردند . حضرت دستور به نوشتن داد . « 1 » 3 - پيامبر صلى الله عليه و آله پس از فتح مكّه سخنرانى نمود . شخصى از اهالى يمن به نام « ابو شاة » از حضرت خواست تا فرد با سوادى را به نوشتن اين سخنرانى براى وى بگمارد . حضرت فرمود : سخنان مرا براى « ابو شاة » بنويسيد . « 2 » 4 - روايات فراوانى با اين مضمون از پيامبر صلى الله عليه و آله رسيده است : كسى كه چهل حديث از سخنان من را براى امّت من بنويسد خداوند او را مىبخشد و اجر شهدا را به او ارزانى مىدارد . « 3 » اين سخن سبب شده كه كتاب‌هايى به نام « اربعين » توسط بزرگان تأليف گردد . 5 - عبداللّه بن عمرو بن العاص در زمان رسول گرامى ، مبادرت به نوشتن سخنان حضرت ورزيد . برخى از افراد قريش وى را از اين كار منع كرده و چنين استدلال كردند كه پيامبر يك بشر عادى است [ پس سخنان او ارزش ثبت كردن ندارد . ] عبداللّه

--> ( 1 ) . تقييد العلم ، ص 72 و 73 ؛ المعجم الكبير ، ج 4 ، ص 276 ، ح 4410 ؛ كنز العمّال ، ج 10 ، ص 232 ، ح 29222 ؛ محاسن الاصطلاح ، ص 169 . محشى در تعليقه محاسن الاصطلاح همين روايت را از بخارى و مسلم و ترمذى و ابن ماجه و دارمى و احمد بن حنبل نقل كرده است . ( 2 ) . صحيح بخارى ، ح 112 و 2302 ؛ سنن ترمذى ، ج 5 ، ص 39 ؛ صحيح مسلم ، ج 4 ، ص 110 ؛ سنن ابىداود ، ح 2017 ؛ علوم الحديث ابن صلاح ، ص 182 ؛ تدريب الراوى ، ج 2 ، ص 62 ؛ المحدّث الفاصل ، ص 363 ؛ تقييد العلم ، ص 86 ؛ جامع بيان العلم ، ج 1 ، ص 298 ؛ الاستيعاب ، ج 4 ، ص 100 ؛ محاسن الاصطلاح ، ص 168 . ( 3 ) . اين حديث با تعبير « مَنْ كَتَبَ عَلى امَّتى . . . » يا « مَنْ حَفِظَ عَلى امَّتى . . . » وارد شده است . حديث اول صريح در نوشتن است وحديث دوم نيز كتابت را شامل است ؛ زيرا بهترين مصداق حفظ حديث ثبت آن بر روى كاغذ است . ( ر . ك . به : بحار الانوار ، ج 2 ، ص 153 ؛ كنز العمال ، ج 10 ، ص 232 ، ح 29233 ؛ وصول الاخيار ، ص 38 و 39 . )