مشكل روبه‌رو مىشود . پاسخ در پاسخ اين اشكال بايد گفت كه ما در بحث حكمت و برخى از فوايد « نسخ » در فصل اول از بخش نخستين همين نوشتار اشاره كرديم كه يكى از فوايد و ثمرات پديدهء « نسخ » در قرآن آن است كه اعجاز بيانى و ساير ابعاد اعجازى قرآن را اثبات مىكند ، بدين صورت كه مردمان عالم از رهگذر نسخ به اين نتيجهء بسيار مهم مىرسند كه رسول خدا - صلّى اللّه عليه و آله - در تشريع قوانين حياتبخش قرآن كريم ، از خداوند منّان الهام مىگيرد و هر چه مىگويد ، كلا از سوى اوست و خود هيچ تصرفى و حتى اختيارى در نحوهء تشريع و فرويش وحى و احكام الهى ندارد ، جز همان رسالتهايى كه خود قرآن در طى آياتى بيان كرده است ؛ مانند آيهء دوّم سورهء جمعه كه بر پايه آن رسول خدا - صلّى اللّه عليه و آله - چهار رسالت بزرگ دارد : 1 - تلاوت آيات خدا بر مردم يعنى ابلاغ وحى بر همهء اهل عالم . 2 - تزكيهء انسانهاى مؤمن . 3 - تعليم آيات قرآنى ، شناساندن ، مقاصد اللّه بر پيروان خود . 4 - تعليم حكمتهاى قرآن كريم كه هُوَ الَّذِي بَعَثَ فِي الْأُمِّيِّينَ رَسُولًا مِنْهُمْ يَتْلُوا عَلَيْهِمْ آياتِهِ وَ يُزَكِّيهِمْ وَ يُعَلِّمُهُمُ الْكِتابَ وَ الْحِكْمَةَ . . . « 1 » . و آيات ديگرى كه وظايف رسالت را بيان كرده است و اين مسأله ( خدايى بودن دين و قرآن و اينكه رسول خدا - صلّى اللّه عليه و آله - تنها نقش پيغام‌آورى را دارد ) در راستاى اثبات حقانيت و آسمانى بودن دين اسلام ، بسيار حايز اهميت است ، پس بنابراين ، نه تنها آيات تحدى ، تنافى با نظريهء « نسخ » در قرآن ندارند ، بلكه با آن از يك

--> ( 1 ) جمعه ، 2 و در سورهء بقره ، 151 نيز به همين مضمون از قول حضرت ابراهيم - عليه السّلام - نقل مىنمايد . و در سورهء نحل ، 44 نيز نقش رسول خدا ( ص ) را به عنوان تنها مبين احكام قرآن مطرح كرده . و در آيهء 64 همين سوره باز همين مضمون آمده است .