قيس و طبرسى و ابن شهر آشوب با موضع قبول و دفاع به نقل اين اخبار پرداخته بودند ، اما كمتر در اين نوشته‌ها تحليل و توصيف مستقلى از روايات انجام گرفته است . اما كسانى در گذشته و هم اكنون وجود دارند كه به نقل مستندات تاريخى بسنده نكرده و به توصيف و تحليل آن پرداخته‌اند . يعقوبى ( م 292 ) يكى از اين كسانى است كه به تفصيل درباره مصحف امام على اظهار نظر كرده و با توصيفات مخصوص و انحصارى درباره چگونگى اين مصحف مىپردازد و از ترتيب خاص سوره‌ها گزارش مىدهد بدون آنكه منابع اين توصيفات را بر شمارد . از آنجا كه وى از نخستين كسانى است كه درباره اين مصحف نظر داده و با شرح گسترده توصيف كرده ، از نظر تاريخى بسيار مهم و قابل توجه به نظر مىرسد ، هر چند كه مطالب او جاى نقد و تأمل بسيار است . او در اين گزارش مىنويسد : « برخى روايت كرده‌اند كه على بن ابى طالب پس از وفات پيامبر خدا آن را فراهم ساخت و برشترى نهاده پيش جمعيت آورد و گفت : « هذا قرآن قد جمعته . » اين قرآنى است كه من آن را گرد آورده‌ام . حضرت آن را به هفت جزء و بخش تقسيم كرده بود . بعضى گفته‌اند ، كه على گفت : قرآن بر چهار بخش نازل شده است . از نكات ديگر توضيحات يعقوبى نامگذارى وى از سوره‌هاست كه با گزارش ديگران متفاوت آمده است . مثلا سوره قصص را به نام سوره موسى و فرعون ، سوره جاثيه را به نام سورهء زمر شريعت ، وصف كرده است ، يا در بسيارى از موارد نام سوره با آيه نخست آن آمده ، مانند سورهء انا اعطيناك الكوثر ، سوره انا ارسلنا نوحا ، سوره قل