سيد محمد على ايازى

39

كاوشى در تاريخ جمع قرآن ( فارسى )

ادله مخالفان توقيفيت ترتيب سوره‌ها مخالفان ترتيب و نظم قرآن نيز براى خود دلايلى دارند و بر اساس شواهد و قراينى قائل به اين نظريه شده‌اند كه به شرح زير است : 1 - روايات بسيارى نقل شده كه قرآن پس از رحلت پيامبر جمع گرديد . اين روايات در كتاب‌هاى حديثى اهل سنت مانند صحيح بخارى ، مسند حنبل و كنز العمال و كتاب‌هاى علوم قرآنى مانند البرهان فى علوم القرآن زركشى و الاتقان سيوطى نقل شده است . 2 - از زيد بن ثابت نقل شده كه پيامبر از دنيا رفت در حالى كه قرآن در مصحف واحدى جمع نشده بود . در اين صورت با آن رواياتى كه نقل شده كه قرآن در عهد پيامبر گردآورى شده است ، متعارض است . 3 - اختلاف و تشتت قرآن پژوهان در باب توقيفيت ترتيب سوره‌هاى قرآن تا آن جا كه مشهور در نظر آنان اجتهادى بودن ترتيب سوره‌هاست ، و اين دليل بر آن است كه مسأله توقيفيت ، محل تأمل است . 4 - از آن جا كه در حيات پيامبر هر لحظه احتمال مىرفت كه آيه يا سوره جديدى نازل شود ، لذا تأليف قطعى قرآن امكان نداشت . 5 - جمع آورى قرآن طبق روايات شيعه و برخى نقل‌ها در مصادر اهل سنت توسط امير مؤمنان على بن ابى طالب ( ع ) آن هم پس از رحلت پيامبر انجام شده است ، به ويژه در رواياتى آمده است كه پيامبر به حضرتش وصيت مىكند كه اين اوراق پراكنده را گردآورى كن و حضرت عبا و ردا بر دوش نمىاندازد مگر آن كه قرآن را گردآورى مىكند . محدث نورى نقل مىكند كه قرآن به صورت نوشته و مكتوب در اختيار كسى غير از حضرت على ( ع ) نبود پس چگونه جمع شده بود . 6 - گفته‌اند يكى از دلايل بر اجتهادى بودن ترتيب سوره‌ها اختلاف صحابه در