جمعى از نويسندگان ( كوشش سيد مهدى جعفرى )

رسم القرآن 14

گنجينه بهارستان ( مجموعه 17 رساله در علوم قرآن وروايى ) ( فارسى )

كانوا فيه « 1 » ، در سورهء الواقعه : و ننشئكم فى ما لا تعلمون « 2 » « 3 » . و آورده‌اند : لأعذبنه « 4 » يك كلمه است ، أو لأذبحنه « 5 » دو كلمه و و لاوضعوا « 6 » دو كلمه است . و آورده‌اند كه در مصحفهاى شاميان « و لأمة » به دو كلمه آورده‌اند ، و علم اين حرفها عزيز است و غريب ، « 7 » تا هر كسى نيابد نداند . « 8 » . و اندر سورهء النور : أيه المؤمنون « 9 » بىالف بايد نوشت ، و اندر سورهء زخرف : يأيه الساحر ادع لنا « 10 » هم بىالف بايد نوشت ، و در سورهء الرحمن : أيه الثقلان « 11 » هم بىالف بايد نوشت ، و غير از اينها به الف بايد نوشت . و آورده‌اند [ از ] « 12 » خواجه ابو بكر مقسم كه اندر كتاب « 13 » هيجات « 14 » وى در اول سورهء آل عمران : إن الله لا يخفى عليه شىء « 15 » « 16 » به الف « 17 » بايد نوشت ، و هر چه غير اين است همه به يا است . و ابو عبد اللّه گفته است كه جز وى [ كه ] اندر هجا و نحو راه « 18 » برانند و راه برده‌اند و در مصحف‌ها و كتابت آن نظر كرده‌اند [ گويند ] كه شىء در همهء قرآن بىالف بايد نوشت ، مگر در سورهء الكهف كه : و لا تقولن لشىء « 19 » كه به الف بايد نوشت . و اهل لغت و نحو از اهل بصره و كوفه معنىها گفته‌اند ، و از جمله معنىها يكى آن است كه گفته‌اند بر وزن فاعل است و اصل او شائى « 20 » . و اندر سورهء جمعه خلاف كرده‌اند . و هر چه در قرآن « طغى » آيد به يا بايد نوشت ، مگر در يك جا به الف بايد نوشت و آن

--> ( 1 ) آيهء 46 . ( 2 ) آيهء 61 . ( 3 ) در نسخهء اساس عبارت « و در سورهء الزمر . . . لا تعلمون » به اشتباه در صفحهء ديگرى آمده كه به اينجا منتقل شد . ( 4 ) نمل / 21 . ( 5 ) نمل / 21 . ( 6 ) توبه / 47 . ( 7 ) چ : و علت اين حرفها غريب است و عجيب زيرا كه . ( 8 ) در نسخهء اساس عبارت « و آورده‌اند لأعذبنه . . . نداند » اشتباها در صفحهء ديگرى آمده كه به اينجا منتقل گرديد . ( 9 ) آيهء 31 . ( 10 ) آيهء 49 . ( 11 ) آيهء 31 . ( 12 ) س : كه . ( 13 ) س : كتابت . ( 14 ) چ : الهيجات . ( 15 ) در كتابت عثمان طه : شىء . ( 16 ) آيهء 5 . ( 17 ) س : - به الف . ( 18 ) چ : نحوده . ( 19 ) آيهء 23 . ( 20 ) چ : شيأن .