كتاب به تأليفاتش استناد جسته است . از جمله تأليفات اين دانشمند « جمال القرّاء و كمال الاقراء » « 1 » است كه دربارهء موضوعات مختلف علوم قرآنى است . ابن جزرى در تأليف « التمهيد » از اين كتاب بهره‌هاى فراوانى برده است ، به ويژه در مباحث قرائت اهل زمان خود . . . و وقف و ابتدا . و بالاخره ، ابو عمرو دانى ، « 2 » سوّمين دانشمندى است كه ابن جزرى از كتاب « التحديد فى الاتقان و التجويد » او در « التمهيد » سود جسته است . مؤلّف در بحث تجويد ، فرق بين تحقيق و ترتيل ، قرائت ائمّه قرّاء و مباحث ويژهء تجويد حروف از اين كتاب استفاده كرده است ، و نيز در « وقف و ابتداء » از نظريات ابو عمرو دانى بهره جسته است . علاوه بر اين سه دانشمند ، ابن جزرى از تأليفات ديگران نيز بهره برده كه آثار آن در اين كتاب مشهود است ( در پاورقى ، منابع و ميزان استفاده از آنها را مشخص كرده‌ام ) . همان گونه كه ابن جزرى در زمينهء تجويد از تأليفات پيش از خود استفاده كرده است ، علمايى كه پس از او آمدند ، از كتاب التمهيد وى استفاده كرده‌اند ، مهم‌ترين و اولين كسانى كه از كتاب او استفاده كرده‌اند ، عبارت‌اند از : شهاب الدين قسطلانى در كتاب « لطائف الاشارات لفنون القرائات » و سيوطى در كتاب « الاتقان فى علوم القرآن » و بالاخره زكريا و القارى در شرح‌هايشان بر « المقدّمه » ابن جزرى . البتّه بيش‌تر علماى متأخر نيز در تأليفات خود در تجويد يا علوم قرآنى از كتاب « التمهيد » استفاده كرده‌اند . چند نكته دربارهء كتاب مؤلف ، اين كتاب را در اوايل زندگى خود تأليف كرده ، و طبيعى است كه به تأليفات

--> ( 1 ) . اين كتاب نسخهء خطى است كه مشغول تحقيق آن هستم ، اميدوارم كه بتوانم تحقيق آن را پايان ببرم ( كتاب ياد شده با تحقيق دكتر عبد الكريم الزّبيدى توسط دار البلاغه لبنان ، سال 1413 ه . ق به چاپ رسيده است . م ) . ( 2 ) . غاية النهاية ، ج 1 ، ص 503 .