عبد الحسين شهيدى صالحى
392
تفسير و تفاسير شيعه ( فارسى )
قرآن از علامه شيخ محمد تقى فقيه ، محمد ( ص ) و قرآن ، قرآن و تفسير به رأى علامه سيد محمد جعفر حسينى محامى ، علم قراآت و اصول تجويد شامل الاستعاذه و بسمله ، ادغام ، اظهار ، اخفاء ، قلب ، مد ، حروف لين ، مخارج حروف ، حروف همنس ، تفخيم و ترقيق ، وقف و انواع آن ، قسمت صرف و نحو ( بحثى دارد موجز دربارهء آموزش صرف و نحو و اصول و قواعد آن ) تفسير سورهء حمد به صورت نسبتا مفصل ، و ذيل هر آيه از جمله بسمله بحث لغت ، قراءت ، اعراب ، معانى بيان ، بديع ، فقه ، اسباب النزول ، اقوال علماء تفسير و مباحث ديگرى در بارهء سورهء فاتحة الكتاب مثل خواص سوره ، فضيلت سوره و غيره آمده است . در ادامهء اين قسمت علم الحروف آمده و در آخر ترجمهء سورهء حمد به زبان فارسى ، تركى ، و هندى ( اردو ) آمده است . اين كتاب در سال 1385 ق از طرف مكتبة و مطبعة محمد على صبيح و اولاده در قاهره مصر به چاپ رسيده است . منبع : دانشنامه قرآن ، بهاء الدين خرمشاهى ، ج 1 ، ص 739 [ تفسير ] كشف الحقائق عن نكت الآيات و الدقائق ، اثر مير محمد كريم فرزند مير جعفر علوى حسينى موسوى ( زنده در سال 1322 ق ) . اين تفسير در اصل به تركى استانبولى و به شيوهء استدلالى شامل تمامى قرآن كريم از آغاز تا فرجام انجام يافته است ، ولى آنچه چاپ و متداول شده همان ترجمهء اين تفسير است كه در سه جلد توسط آقاى عبد المجيد صادق نوبرى ترجمه و به چاپ رسيده است . مؤلف در آغاز مقدمهاى ذكر كرده و روش خويش را بيان كرده است . روش مفسر بسيار گزيده و ساده و مناسب براى افراد عادى و عارى از اصطلاحات است ، و لذا پس از ذكر آيه به تفسير و توضيح آيه مىپردازد . از منابع تفسيرى و روايى شيعه چون مجمع البيان و تفسير على بن ابراهيم قمى استفاده مىكند . از اهل سنت ، كشاف زمخشرى ، تفسير كبير فخر رازى ، انوار التنزيل قاضى بيضاوى ، و لباب التأويل فى معانى التنزيل خازن بهره گرفته است . اين تفسير در آغاز در سال