عبد الحسين شهيدى صالحى

142

تفسير و تفاسير شيعه ( فارسى )

عربى هست كه در خطبهء تفسير فارسى به آن اشاره نموده اما تا غاية به نظر مطالعهء فقير نرسيده . . . » و علامهء مجلسى آن را جزو منابع بحار الانوار قرار داده است و ميرزا عبد الله افندى اصفهانى ( م 1130 ق ) در كتاب خود رياض العلماء اين تفسير را مىستايد . امروزه نسخه‌هاى كهن خطى از اين تفسير در كتابخانه‌هاى عمومى و خصوصى جهان در دست مىباشد . از جمله يازده نسخه در كتابخانهء مركزى آستان قدس رضوى و سه نسخهء كهن در كتابخانهء مرعشى قم موجود است . تفسير ابو الفتوح تاكنون چهار بار به طبع رسيده است . نخست در پنج مجلد به قطع رحلى . بار سوم با مقدمه و حواشى و تصحيح آية الله ابو الحسن شعرانى . بار چهارم تحت عنوان روض الجنان و روح الجنان به كوشش و تصحيح دكتر محمد جعفر ياحقى و دكتر مهدى ناصح . چاپ مشهد ، بنياد پژوهشهاى اسلامى . اين طبع و تصحيح جديد بر مبناى چندين نسخهء خطى كهن بهترين تصحيح علمى اين اثر است با تنظيم انواع فهارس لازم تاكنون مجلدات 1 تا 5 و 9 تا 17 منتشر گرديده و تصحيح و طبع ساير مجلدات بيست‌گانهء آن به تدريج ادامه دارد . منابع : خاتمة الطبع تفسير ابو الفتح ، به قلم علامه قزوينى ، 5 / 615 ؛ الذريعة ، 11 / 274 ؛ سهم ايرانيان در تفسير قرآن ، 22 ؛ تعليقات النقض ، به قلم محدث ارموى ، 1 / 151 ؛ فهرست الفبائى كتب خطى آستان قدس ، 287 ؛ فهرست نسخه‌هاى خطى كتابخانهء مرعشى قم ، 1 / 388 و 19 / 247 به بعد ؛ مقدمهء ابو الحسن شعرانى بر طبع سوم تفسير ؛ مؤلفين كتب چاپى فارسى و عربى ، خانبابامشار ، 2 / 820 . عين المعانى فى تفسير السبع المثانى [ تفسير ابن طيفور ] ، از شيخ ابو عبد الله محمد ( م 560 ق ) فرزند طيفور غزنوى سجاوندى ، از مفسران و ادباى عصر خويش . اين تفسير در چند جلد به زبان عربى است . مفسر آن را به شيوهء ادبى نگاشته است و نيز به نحو و اعراب و معانى و كيفيت قراءآت آيات كريم پرداخته