عبد الحسين شهيدى صالحى

102

تفسير و تفاسير شيعه ( فارسى )

سورة من القرآن الكريم شامل تفسير و اعراب استعاذه و بسمله سپس سورهء الحمد و بعد ، از سورهء الطارق تا پايان قرآن‌كه بيست و نه سوره است و جمعا سى سوره مىگردد مىباشد لذا آن را الطارقية نيز مىخوانند . مفسر به اعراب آيات و كلمات قرآن كريم پرداخته و نيز اصول هر حرف را شرح داده و تلخيص آن و فروع كلمات را بيان داشته است و بعد غريب كلمات را با ذكر مصادر و منابع مفرد و جمع و تثنيهء آن و هرچه كه نياز به اعراب باشد را توضيح مىدهد . نسخه‌هاى متعددى از اين تفسير در دست مىباشد كه نسخهء مورخهء 500 ق در كتابخانهء ملا محمد صالح برغانى در كربلا - كه در تفسير خود كنز العرفان - نقل نموده است محفوظ است . و نيز نسخهء مورخهء 561 ق را صاحب رياض العلماء در اردبيل مشاهده نموده است و نسخه‌هاى ديگر در كتابخانه‌هاى بريتانيا و اياصوفيا و ديگر كتابخانه‌ها موجود است . اين تفسير ابتدا در 1360 ق در حيدرآباد و سپس در بيروت و تهران مكررا به چاپ رسيده است . ابن خالويه تفسيرهاى ديگرى داشته است كه يكى از آنها به نام تفسير القراآت يا تفسير البديع فى القراآت السبع كه موجود نيست و ديگرى تفسير المختصر فى شواذ القرآن‌كه ابتدا در آلمان و سپس در بيروت در 1986 م چاپ و مكررا افست شده است . منابع : اعيان الشيعة ، 5 / 419 ؛ الاعلام ، زركلى ، 2 / 231 ؛ انباه الرواة ، 1 / 324 ؛ البداية و النهاية ، 11 / 267 ؛ بغية الوعاة فى طبقات اللغويين و النحاة ، 1 / 529 ؛ الذريعة ، 15 / 133 ؛ رياض العلماء ، 2 / 23 ؛ شذرات الذهب فى اخبار من ذهب ، 3 / 71 ؛ طبقات المفسرين ، داوودى ، 1 / 148 ؛ العبر ، 2 / 356 ؛ الفهرست ، ابن نديم ، 92 ؛ لسان الميزان ، 2 / 267 ؛ معجم رجال الحديث ، 5 / 231 ؛ رجال ، علامه حلى ، 53 ؛ رجال ، نجاشى ، 1 / 188 ؛ مفسران شيعه ، 84 ؛ النجوم الزاهرة ، 4 / 139 ؛ نوابغ الرواة فى رابعة المئات ، 105 ؛ وفيات الاعيان ، ابن خلكان ، 2 / 178 ؛ نامهء دانشوران ، 1 / 491 .