سيد محمد دامادى

6

شرح بر تركيب بند جمال الدين محمد بن عبد الرزاق در ستايش رسول اكرم ( ص ) ( فارسى )

5 - دورهء دوم - از پيامبرى تا هجرت چون ميل به انقطاع از مردمان در پيامبر پديد آمد ، در غار حراء ( كوهى در مكّه ) به مدّت ده شب يا بيشتر به عبادت پرداخت و نخستين چيزى كه دلالت بر رؤياى صادقه و راستين وى داشت آن بود كه چون عمرش به چهل سال رسيد ، خداوند ، وى را به رسالت برگزيد و روح الامين در غار حراء بر وى فرود آمد ، تا آيين هدايت پيروان و كليّهء مردمان را به وى بياموزد . تا چهل و سوّمين سال زندگانى ، حضرتش رسالت الهى خويش را پنهانى به مردم ابلاغ فرمود ، و بسيارى از خرد و بزرگ و أشراف و عوام اسلام آوردند . 6 - فترت وحى [ وحى : القاء و بيان معنى ، پنهان از غير ، إلهام ، ظهور معنى در خواب ، وصول معنى به دل و يا از راه گوش به واسطهء ملك ، كلام خدا كه به انبيا مىرسد در اصطلاح شرعى ، و حقيقت آن پيوستگى دل است به عالم غيب و ظهور حقيقت بىواسطهء تعلّم ، بدين معنى مخصوص انبيا نيست و در قرآن كريم براى اوليا نيز استعمال شده است : و اذ أوحيت الى الحوارييّن أن آمنوا بى و برسولى . ( المائدة ، آيهء 111 ) و صوفيّه وحى را منقطع نمىشمارند و ظاهرا مراد ايشان معنى اخير است ، جلال الدّين محمّد مىگويد : نه نجومست و نه رَمْلست و نه خواب * وَحْىِ حق و اللّهُ أَعْلَم بالصّواب از پىِ روپوشِ عامه در بيان * وَحْىِ دل خوانند آن را صوفيان [ مثنوى ، ج 4 ، ب 1852 ببعد ] ( جع : تفسير امام فخر رازى ، طبع آستانه ، ج 5 ، ص 486 ، ج 7 ، ص 423 ، كشّاف اصطلاحات الفنون در ذيل : وحى . ) [ شرح مثنوى شريف 1 / 119 ] وحى بر پيامبر ، به مدّت چهل روز - انقطاع يافت تا بر مراتب شوق حضرتش در قبول وحى افزوده شود و آمادگيش بيشتر گردد آنگاه وحى پياپى بر وى فرود آمد و نخستين چيزى كه فرشتهء وحى - جبرئيل - از آيات الهى بر وى آموخت اين بود :