المسعودي ( مترجم : م . ابو القاسم پاينده )

375

التنبيه والإشراف ( فارسي )

ذكر خلافت القاهر بيعت قاهر محمد بن احمد معتضد كه كنيه‌اش ابو منصور و مادرش كنيزى قبول - نام بود بروز پنجشنبه دو روز مانده از شوال سال سيصد و بيستم بود . آنگاه بروز چهارشنبه پنجم جمادى الاول سال سيصد و بيست و دوم خلع شد و چشمان او را ميل كشيدند . در اين وقت سى و شش سال داشت و پيش از او هيچيك از خليفگان ملوك اسلام را ميل نكشيده بودند . خلافتش يك سال و شش ماه و شش روز بود . رنگى سپيد مايل بسرخى داشت ، چهارشانه و نكو اندام بود ، چشمانى سياه و درشت داشت با ريشى انبوه ، بعضى حروف را درست ادا نمىكرد ، در كار خونريزى بى باك بود . سبكسر بود و به جمع مال كه در ايام وى كم بود رغبت داشت و به جلب كسان چندان راغب نبود و در عواقب كارهاى خود نمىانديشيد . خود سر بود و از هوسهاى خويش پيروى ميكرد . ميخواست مانند پدران خويش رفتار كند اما از سوء تدبير و قبح رفتار وى اين كار ميسر نميشد . ابو على محمد بن مقله و پس از او ابو جعفر محمد بن قاسم بن عبيد الله ، پس از آن ابو العباس احمد بن عبيد الله خصيبى را وزارت داد . نقش انگشترش « القاهر باللّه » و قاضيش عمر بن محمد بن يوسف بن يعقوب بود . حاجبانش على بن يلبق و بدر خرشنى و فارس بن زنداق و محمد بن ياقوت و سلامهء مؤتمن ملقب به اخى نجح بودند .