غريغوريوس الملطي ( ابن العبري ) ( مترجم : عبد المحمد آيتى )
مقدمه 8
مختصر تاريخ الدول ( تاريخ مختصر الدول ) ( فارسى )
[ مقدمه ] شرح حال ابن العبرى گرگوريوس ابو الفرج بن اهرون معروف به ابن العبرى در سال 1226 م [ 623 ه . ق ] در شهر ملطيه مركز ارمنستان صغير در ناحيهء شام در شمال حلب و جنوب سيواس متولد شد . پدرش در ميان قوم و عشيره و همشهريانش مردى موجه و نافذ الكلمه بود . چون در فرزند خود نشانههاى هوشمندى يافت او را به فراگرفتن ادبيات و علوم متداول عصر وادار ساخت . گرگوريوس نخست به تحصيل زبان يونانى و سريانى و عربى پرداخت . آنگاه به فراگرفتن فلسفه و لاهوت روى آورد و نزد پدر و ديگر پزشكان مشهور زمان ، پزشكى آموخت . در همان روزگارى كه او سرگرم به تحصيل علم بود زادبومش را حوادث بسيارى چون حلقه در ميان گرفته بود . از يك سو جنگهاى ميان مسلمانان و فرنگيان و روميان ، و از ديگر سو هجوم مغولان كه مىكشتند و تاراج مىكردند و برده مىگرفتند و همه جا را به آتش مىكشيدند . اين آشوبها سبب شد كه پدرش در سال 1243 م [ 641 ه . ق ] همراه با زن و فرزند خويش به انطاكيه بگريزد . ابن العبرى در آنجا طريق زهد و انزوا پيش گرفت و در مغارهاى به اعتكاف نشست و دامن از جهان فراچيد . پس از چندى بار ديگر به زندگى بازگشت و همراه يكى از دوستانش به نام صليبا وجيه به طرابلس رفت تا در آنجا به تكميل علوم ادبى و پزشكى خويش پردازد . استاد او مردى دانا بود به نام يعقوب از مسيحيان نسطورى . در اين احوال بطريرك ايگناتيوس ساپا او را به انطاكيه فراخواند و در سن بيست سالگى به اسقفى جوباس از توابع ملطيه منصوب كرد و دوست او صليبا وجيه را نيز اسقف كليساى عكّا ساخت . اين واقعه در ايلول ( سپتامبر ) سال 1246 م [ جمادى