مىشود . و بازرگانى عبارت از خريدن اجناس و كالاها و ذخيره كردن آنها براى هنگامى است كه گردش و نوسانهاى بازار روى دهد و آنها را ببهاى بيشترى بفروشند كه آن مقدار زياده را سود يا ربح مينامند و از آن پيوسته وسيلهء زندگى و معاش براى كسانى كه به بازرگانى مشغولند بدست ميآيد و بنابر اين اگر ارزانى يك كالا يا محصول خواه خوردنى يا پوشيدنى يا هر نوع ثروتى بطور كلى ادامه يابد و براى تاجر گردش بازار در آن پديد نيايد در طول اين مدت سود و افزايش ثروت از دست خواهد رفت و بازار آن گونه كالا كساد خواهد گرديد [ و بجز رنج و سختى چيزى عايد بازرگانان نخواهد شد ] [ 1 ] و از كوشش و تلاش در راه حرفهء خود دست خواهند كشيد و سرمايهء آنان از دست خواهد رفت . براى مثال نخست به وضع غلات مىنگريم كه اگر دير زمانى قيمت آنها همچنان ارزان بماند چگونه كشاورزان در همهء شئون زراعت دچار تبه حالى ميشوند ، زيرا سود آنها بدست نمىآيد و در نتيجه از ثروت خود بهره‌بردارى نميكنند يا بهرهء ناچيزى بدست ميآورند و از سرمايهء خود خرج ميكنند و بمضيقهء مالى گرفتار ميشوند و سرانجام در ورطهء فقر و بينوائى سقوط ميكنند . و همين وضع دامنگير پيشه‌ورانى كه به كار آسيابانى و نانوائى مشغول‌اند و همه حرفه‌هايى كه متعلق به زراعت است از ابتداى زراعت محصول تا هنگامى كه به مادهء خوردنى تبديل مىشود نيز مىگردد . همچنين اگر ارزاق سپاهيان را سلطان از راه اقطاع ( تيول ) محصولات زراعتى بپردازد اين تبه حالى به آنان نيز سرايت مىكند زيرا بسبب اين وضع ماليات و خراج آنها تقليل مىيابد و از نگهدارى لشكريانى كه بسبب ماليات مزروعى اداره مىشوند و ارزاق آنان را سلطان از عوايد مزبور تعيين كرده است عاجز ميشوند و بالنتيجه ارزاق سپاهيان قطع ميگردد و دچار تبه - حالى ميشوند . همچنين اگر ارزانى عسل يا شكر ادامه يابد تمام كارهائى كه بدانها وابسته است متزلزل خواهد شد و پيشه‌ورانى كه بتجارت اين گونه مواد مشغولند

--> [ 1 - ) ] در چاپهاى مصر و بيروت نيست .