مطهر بن طاهر المقدسي ( المنسوب إلى أحمد بن سهل البلخي ) ( مترجم : محمد رضا شفيعى كدكنى )
818
البدء والتاريخ ( آفرينش وتاريخ ) ( فارسى )
و با او بيعت كرد [ 1 ] و شاعر دربارهء او گفته است : هان بگو امام را كه جانم فدايت / تو در آن كوه اقامتى طولانى كردى / و اين غيبت تو به زيان گروهى از ما شد كه دوستدار تواند / و تو را امام و خليفه مىخوانند / و در راه تو با همهء مردم زمين دشمن شدند / و هفتاد سال در ميان ايشان بودى / و سخن گفتند و سخنى دراز دامن گفتند / كه آيا در انتظار كسى هستيد كه مرده است ؟ / ولى فرزند خوله [ 2 ] طعم مرگ را نچشيد / و استخوانهايش در خاك نهان نشد / او همچنان در كوه رضوى است و فرشتگان گرامى / نزد او آمد و رفت مىكنند [ 3 ] . اما سراجيّه ، اين گروه ياران حسان سراجاند و معتقدند كه ابن حنفيه در كوههاى رضوى مرده و با انگيزش مردمان برانگيخته خواهد شد و در بازگشت خويش زمين را از عدل و داد پر خواهد كرد . اما ناووسيه ، اين گروه ياران ابن ناووس [ 4 ] بصرىاند و معتقدند كه جعفر بن محمد نمرده و نخواهد مرد و او مهدى است . اما سبائيه [ 5 ] ، اين گروه كه طيّاره نيز خوانده مىشوند معتقدند كه ايشان نمىميرند و مرگ ايشان پرواز روانشان در تيرگى پايان شب است . و معتقدند كه على نمرده و در ابر مكانى دارد و چون غرش رعد را بشنوند گويند كه على در خشم شده است . هنگامى كه خبر مرگ على را به عبد الله بن سبا دادند گفت : « اگر مغزش را در صرّهاى ( هميانى ) بنهى باز هم ما مىدانيم كه او نمىميرد تا آنگاه كه عرب را با عصاى خويش سوق دهد . » و از گروه طيّاره دستهاى برآنند كه روح القدس در پيامبر بود همان گونه كه در عيسى بود و سپس به على منتقل شد و پس از او به حسن و حسين و ديگر امامان و عموم اين دستهها به تناسخ و رجعت معتقدند .
--> [ 1 ] متن مغلوط و نامفهوم بود ، از مقالات الاسلاميين اشعرى ، ج 1 ، ص 19 تصحيح شد . [ 2 ] منظور محمد بن حنفيّه است . [ 3 ] شعر از كثير عزّه شاعر معروف عرب است و متن ما اغلاطى داشت كه از روى الفرق بين الفرق بغدادى ، ص 29 تصحيح شد و عبد القاهر بغدادى اين شعر او را پاسخى گفته كه بايد در كتاب او خواند . [ 4 ] عجلان بن ناوس ، رجوع شود به مقالات الاسلاميين ، ج 1 ، ص 25 و در فرق الشيعه نوبختى ، چاپ ريتر ، ص 57 گويد : « يقال له فلان بن فلان الناوس » و رجوع شود به الفرق بين الفرق ، بغدادى ، ص 38 . [ 5 ] رجوع شود به الفرق بين الفرق بغدادى ، ص 143 و مقالات الاسلاميين ج 1 ، ص 15 و فرق الشيعه ، ص 19 و براى نقد تاريخى دربارهء سبائيه و آنچه در اين باب در كتب حديث آمده رجوع شود به عبد الله بن سبا از مرتضى العسكرى ، چاپ قاهره 1381 .