عقل چيست ؟ ( حديث 11 ) قال الراوى قلت لأبي عبد اللَّه ( ع ) ما العقل ؟ قال ما عبد به الرّحمن و اكتسب به الجنان . . . . ترجمه : راوى مىگويد خدمت حضرت امام جعفر صادق ( ع ) عرض كردم : عقل چيست ؟ فرمود عقل آن چيزى است كه به سبب آن خداى متعال عبادت شده و بهشت كسب شود . اصول كافى ج 1 صفحه 11 عقل ميدانى چه باشد اى پسر * آن كه باشد سوى جنت راهبر عقل ميدانى چه باشد اى رفيق * آنكه برهاند ترا از هر مخيق عقل همراهى بود سلطان‌شناس * مىشناسد شاه را در هر لباس عقل را باشد دو چشمى دوربين * و ز هزاران ميل چشم دوربين ديدهء دارد حجب سوراخ كن * پرده‌ها را بر درد از بيخ و بن ديدهء بس تيز بين ديدار جوى * در شب ديجور نقش پاى جوى ديده‌هاى عقل باشد شاه بين * شاه را بىپرده اندرگاه بين پايگاهش را در ايوان جلال * عرش در ايوان او صف نعال شاه را بيند به حكمت حكمران * بر مكان و لا مكان حكمش روان در حريمش ذرهء بىيار نيست * ذرهء از كار او بيكار نيست چرخ را بيند كمر بسته و شاق * مهر و مه را هم دو مشعل در رواق بر در او شب يكى زنگى غلام * صبح رومى بچه كافور فام شاهرا با هر گدا بيند عيان * مى نه بيند هيچ تن را بىروان عقل را باشد دو گوش حق نپوش * گوشها دارد به آواز سروش