ميرزا محمد على ( معلم حبيب آبادى )
952
مكارم الآثار در احوال رجال دوره قاجار ( فارسى )
در « المسك الاذفر » و « ريحانة الادب 1 : 27 » نوشته - از علما و عرفاء اهل سنت است كه او را ابن الآلوسى نيز گفتهاند . و همانا در اين سال در بغداد متولد شده و پس از سالى چشمانش از آبله نابينا گرديد ، ولى در عوض خداى تعالى هوشى سرشار و قوت حافظهئى بسيار بوى عطا فرمود ، چندانكه در ششسالگى « قرآن عظيم » را حفظ كرد ، و هنوز مو بر صورتش رسته نشده بود كه در نزد پدرش به تحصيل پرداخت ، و پس از وفات وى نزد برادر بزرگ خود سيد محمود و ديگران از علما درس خواند ، و بعد از چندى مدرس مدرسه نجيبيه بغداد شد . آنگاه به سير و سلوك پرداخت ، و در طريق رفاعيه و قادريه و نقشبنديه قدم زد ، و به سيد عبد الغفور بغدادى و شيخ عبد القادر كردى - كه هر دو از خلفاى شيخ خالد نقشبندى بودند - ارادت ورزيد ، و از وى شيخ كاكه احمد برزنجى در طريقه قادريه و نقشبنديه مجاز گرديد ، و سپس خود بهدايت و ارشاد مشغول شد ، و خلفا و مريدان چندى بهم رسانيد ، و كتابى بنام « نثر اللآلى » بر نظم أمالى در شرح كتاب « امالى » در عقايد تأليف كرده ، چنانكه هم او شعر مىگفته . و آخر در بامداد روز دوشنبه دويم ماه جمادى الاولى سنه هزار و سيصد و بيست و چهار - مطابق 4 سرطان ماه برجى - در بغداد وفات كرد ، و در محلهء كرخ در مقبره جنيد ، برابر درى كه از حصار صحن مرقد او بيرون مىروند دفن شد « 1 » .
--> ( 1 ) تاريخ وفات سيد عبد الحميد به همين نحو در كتاب « ذكرى ابى الثناء الآلوسى : 94 » نيز ذكر شده و آنجا گويد : از فرزندانش : شمس الدّين ، پدر سيد فائق ، پدر سيد حامد است . « ذكرى ابى الثناء » كتابى است تأليف مورخ شهير محامى عباس عزاوى از متعصبين اهل سنت بغداد كه بمناسبت صدمين سال درگذشت شهاب الدّين محمود آلوسى برادر صاحب عنوان ، تأليف و بسال 1377 در 116 صفحه در بغداد بطبع رسيده ، و بهنگام چاپ شرح حال وى در اين كتاب ( ش 243 ص 623 همين جلد ) از استفاده از آن غفلت نموديم . م .