ميرزا محمد على ( معلم حبيب آبادى )
933
مكارم الآثار در احوال رجال دوره قاجار ( فارسى )
انشاءالله چهل روزه بحضور فتحعلى شاه رسانيدم ؛ به شرط اينكه وى مذهب مجتهدين را برانداخته و طريقهء اخباريين را در ايران رواج دهد ! پس اين مطلب را به نظر فتحعلى شاه رسانيدند و او قبول كرد و جماعتى تاريخ اين ميعاد را برداشته ، و حاجى ميرزا محمد در صحن مقدس قصبهء طيبه و زاويهء مقدسهء حضرت شاه عبد العظيم ( عليه التحية و التسليم ) حجرهاى اختيار كرد و در آنجا برياضت نشست و ترك حيوانى نموده و بختم آية الكرسى با مراعات ده وقف بشرايط مقرره مشغول شد ، و صورتى از موم به شكل ايشپخدر ساخته و در كنجى از آن حجره نصب كرد ، و همى چشمان خود را كه مانند دو كاسهء خون شده بود بر چشم آن دوخت و هيچ از آن منفك نمىشد ، و چنان در آن كار مستغرق بود كه اصلا از رفت و آمد كسى آگاهى نمىيافت ، و پس از چند روزى ناگهان كاردى بر سينهء آن صورت زد ، و فرمود اينك ايشپختر را كشتند ! پس مردمان همى روز برشمردند تا روز چهلم شد و منتظر بودند كه سر ايشپختر برسد و پادشاه بسلام عام نشست و براى او پيغام داده و مطالبهء وعده را نمود و همى پشتسر هم مأمور مىفرستاد و تا نماز پسين از سر ايشپختر خبرى نرسيد ، تا آخر او جواب داد كه اگر اسب آورندهء سر در راه لنگ شده باشد كه دير بطهران برسد بر من حرجى نخواهد بود ، و سپس همان روز كه چهلم وعده و ششم ذىالحجهء آن سال ( 1220 ) بود ؛ حيوانى خورده و از حجره بيرون آمد و با تأنى بنزد شاه روان شد ، بهطورىكه با سر ايشپختر باهم يكدم بنزد شاه آمدند ، و معلوم شد كه در سه فرسنگى طهران اسب آنكه سر را مىآورده لنك شده و به اين جهت از وعدهئى كه بايد بطهران بيايد دير شده ، و كيفيت قتل ايشپختر را چنان بيان كردند كه حكمران لنكران وى را در گوشهء ميدان خواسته كه قرارى تنها با يكديگر در كار اصلاح بدهند ، و هريك از آنها با يك نفر ديگر با هم نشستند و آن حاكم فورا با طپانچه ايشپختر را بقتل رسانيد و سر او را جدا كرد ، و چون لشكر روسيه سردار خود را كشته ديدند فرار نمودند ! و بالاخره روز چهلم ميعاد سر او بطهران رسيد . در « بستان » كيفيت قتل ايشپختر را چنين نوشته كه يكى از دلاوران بندر بادكوبه كه در محل جنگ بود بنام ابراهيم بيك ، بمضمون الحرب خدعة عمل نموده و در حين مكالمهء صلح و جنگ سپهدار را بقتل رسانيد و سر پرشورش را از قلعهء بدن جدا گردانيده و روز موعود بحضور شهريار رسانيد و همه اين كرامت را مشاهده كردند ، انتهى .