شمس الدين محمد بن محمود الشهرزوري ( مترجم : تبريزى )

12

نزهة الأرواح وروضة الأفراح ( تاريخ الحكماء قبل ظهور الإسلام وبعده ) ( فارسى )

خواهد شد و ليكن ما كوتاه كرديم سخن را به همين قدر كه مذكور شد . 27 - بدان كه اين حكما كه ما در صدد ذكر ايشان در آمده‌ايم بعضى گمان برده‌اند كه ايشان يونانىاند و بعضى ديگر گفته‌اند كه ايشان رومىاند ، و ظاهر آنست كه بيشتر ايشان يونانىاند و اندكى رومى و آنكه به لفظ فلاسفه مذكور مىشوند يونانىاند « 33 » ، ليكن چون بلاد اينها نزديك به هم است اين باعث اشتباه اطلاق اين لفظ برين دو جماعت گشته است ، يونانيان « 34 » در قديم الزمان جماعتى عظيم القدر بوده‌اند در ميان طوايف ، و حقيقت بزرگى و نيكويى ايشان در آفاق منتشر ، و معظم القدر پيش ملوك ، مثل اسكندر و بطالسه . و هميشه در رفاهيت بودند تا آنكه غالب گشت بر ايشان اهل روم و مملكت ايشان با مملكت روم يكى شد ، چنانچه كردند اهل فرس به بابل وقتى كه غالب گشتند بر آن و هر دو مملكت را يكى گردانيدند . 28 - و بلاد يونان در ربع شمالى بود از زمين و حد آن از طرف جنوب بحر رومى و ثغور شام و ثغور جزريه ، و از طرف شمال بلاد لان ، و آنچه در برابر آنست و از ممالك شمال ، و از طرف مغرب نهايت بلاد رومانيه « 35 » كه پايتخت آن شهر روميه است ، و از طرف مشرق بلاد ارمنيه و باب الابواب و خليجى كه پهن شده است ميان بحر روم و بحر نيطس شمالى . بلاد يونان را قيصر به دو قسم ساخت ، قسم « 36 » بيشتر در طرف مشرق است ، و قسم كمتر در طرف مغرب و لغت و زبان اهل يونان را اغريقيه مىنامند ، و اين وسيع‌ترين زبانهاست ، و عامهء اهل يونان صابى بودند ، يعنى منسوبند « 37 » به صاب كه پسر ادريس است . تعظيم كواكب مىنمودند ، علماى ايشان را فلاسفه مىگويند و معنى آن دوست دارندهء حكمت است . و ايشان رفيع القدر بودند در ميان خلايق و بزرگ منزلت

--> ( 33 ) - متن عربى : و المعتبرون من الفلاسفة اليونانيون . ( 34 ) - متن از نسخهء د ، ساير نسخه‌ها : و يونان . متن عربى : اليونانيون . ( 35 ) - طبقات ، صاعد اندلسى صفحهء 20 . ( 36 ) - نهخه‌ها : « قسم » ندارد . ( 37 ) - د : منسوب بودند .