زيرا نتايج چنين پژوهشى نه تنها مخالفان مغرض را بر جاى خويش مىنشاند بلكه در عموم مسلمانان على الخصوص در نسل جوان اعتماد به خويشتن ، شخصيت واقعى ، توانايى و علاقه‌مندى به كسب دانش و يافتن مهارتهاى لازم را در تمامى زمينه‌ها افزايش مىدهد ؛ و موجب آن مىشود كه بر بنيان استوار تمدن و فرهنگ خويش تكيه زنند و بىآنكه به درخشش گذشته دلخوش گردند عاملها و سببهاى پيش‌برنده و بازدارنده را از هم بازشناسند ؛ و سرانجام نه تنها خود ناقل و شارح ميراث بزرگ علمى و فرهنگى و انسانى خويش باشند بلكه در پرتو اين شناخت و خود آگاهى ، همچون پيشينيان سازنده ، كمال بخشنده و پيشرو باشند . ان شاء اللّه تعالى . يكى ازين مواريث كه بايد مورد تحقيق و بررسى دقيق قرار گيرد آن بخش از ميراث عظيم تمدن اسلامى است كه در اصطلاح « حكمت » خوانده مىشود كه بويژه در دوران شكوفايى تمدن اسلامى از درخشش و نيرومندى و پربارى شگرفى برخوردار است . حكما و دانشمندان اسلامى در اين دوره نه تنها به شرح ، تفسير و نقد آراى حكماى پيشين از ايران و يونان و روم و . . . دست زده‌اند بلكه خود در اين راه بر آنان پيشى گرفته‌اند . از جملهء منابعى كه ما را با تاريخ ، احوال و افكار حكما و دانشمندان آشنا مىسازد كتاب نزهة الارواح و روضة الافراح تأليف شمس الدين محمد بن محمود شهرزورى است كه از حكما و دانشمندان پايان اين دوره طلايى به شمار مىآيد . اين تأليف كه شرح حال و آراى 127 تن از حكما را در بردارد در حقيقت بر دو بخش عمده نهاده شده است : بخش نخست از حضرت آدم ( 1 ) آغاز و به اخبار جالينوس ( 38 ) پايان مىيابد كه اگر از حكماى ايران باستان ، كه از ميان آنان تنها احوال و افكار « زردشت » دو صفحه را در برگرفته است و از ديگر ايرانيان فقط نامشان ياد شده است ، بگذريم بيشترين بهره در اين بخش نصيب حكماى يونان باستان است . اما آنچه بر اهميت بيشتر اين تأليف مىافزايد بخش دوم آن است كه ترجمه حكما و دانشمندان اسلامى و ايرانى را از حنين بن اسحاق ( 39 ) تا شيخ اشراق ، شيخ شهاب الدين سهروردى ( 128 ) ، در بر مىگيرد . بدين ترتيب در اين كتاب ارجمند