عبيد الله بن عبد الله ابن خرداذبه ( مترجم : سعيد خاكرند )

137

المسالك و الممالك ( فارسى )

شبام هشت فرسخ باشد ، شاعر گفت : ما زال ذا الزمن من الخبيث يديرنى * حتى بنى لى خيمة بشبام و بخش صفر ، و بخش خناش و ملحان و بخش حكم و جازان و مرسى الشرجة و بخش حجور و مغرب و بخش قدم در امتداد روستاى مهجرة ، و بخش حيه و كوذن و بخش مسح و بخش كندة و سكون و بخش صدف . منزلگاهها ميان غمرة و صنعاء چهل و نه منزل از صنعاء تا ذمار چهار منزل و ميان ذمار و عدن هفت منزل است فاصلهء ميان ذمار و جند چهار منزل و بين صنعاء و مأرب هفت منزل ، و بين مأرب و عندل كه همان حضرموت باشد ، نه منزل با شتر است . در ديوان خراج ديده شده است كه برخى از كارگزاران يمن مبلغ ششصد هزار دينار خراج تحويل داده‌اند كه اين بيشترين مبلغ پرداخت شده به دولت باشد و در عهد اسلام كارگزارى يمن به سه بخش و سه والى تقسيم شده بود ؛ يك والى بر جند و بخشهاى آن كه بزرگترين قسمت بود منصوب مىشد و والى ديگر ادارهء صنعاء و بخشهاى آن را كه ناحيه‌اى متوسط بود ، در دست داشت و يك والى هم بر حضرموت و بخشهاى آن كه كوچكترين قسمت بود منصوب مىشد . ابنيه و عمارات يمن اهل يمن گويند هنگامى كه سليمان عليه السلام بلقيس را به نكاح خود درآورد ، شياطين كاخهائى را براى ذى بتع پادشاه همدان بنا كردند و بر روى سنگى نوشتند كه ما آن دو كاخ را بنا كرديم و سلحين و صرواح و مرواح و بينون در حاضه ايدين و هنده و هيندة و فلثوم بريدة و سبعة امجله را ساختيم . ابن ذى جدن گويد : أبعد بينون لا عين و لا أثر * و بعد سلحين يبنى الناس ابياتا و قريه‌هاى بناعط ، و بر روى كاخى از آن نوشته بود كه اين كاخ در سالى بنا شد كه مسير حركت ما از مصر بود ؛ وهب بن منبه گويد كه