درس بيستم شيخيّه [ تاريخچه پيدايش ] شيخيّه ، فرقه‌اى منشعب از شيعيان اثنى عشرى است كه به پيروان و جانشينان شيخ احمد احسايى ( 1166 - 1241 ه . ق ) اطلاق مىشود . وى فرزند شيخ زين الدين در منطقهء احساء از ايالت‌هاى شرقى عربستان چشم به جهان گشود . « 1 » جد چهارمش « داغر » نخستين كسى بود كه باديه‌نشينى را رها كرد و در روستا اقامت گزيد و به مذهب تشيع گرويد و پس از او همهء فرزندانش بر اين مذهب بودند . « 2 » احسايى در پنج سالگى قرآن را نزد پدر آموخت و ادبيات عرب و مقدمات علوم دينى را در احساء فرا گرفت . او در اين زمان از يك دورهء رياضت ملالت‌بار همراه با تهذيب و تزكيه درون ياد مىكند كه با آن به حالتى شهودى دست يافته و توانسته است با ائمه معصومين - عليهم السلام - ارتباطى روحانى برقرار سازد ؛ به‌طورى كه پاسخ مسائل خود را در خواب از ائمه دريافت داشته و در بيدارى به درستى و مطابقت آن پاسخ‌ها با احاديث پى برده است . « 3 » احسايى تا سن بيست سالگى در احساء اقامت داشت و همزمان با آشوب‌هاى ناشى از حملات عبد العزيز ، حاكم وهابى سعودى به احساء ، به قصد تحصيل در سال 1186 هجرى به كربلا و نجف عزيمت كرد و از حوزهء درس بزرگان تشيع همچون آقا محمد باقر وحيد بهبهانى و سيد على طباطبايى

--> ( 1 ) . ملا حبيب كاشانى ، لباب الالقاب ، ص 51 ، السيد محسن الامين ، اعيان الشيعة ، ج 8 ، ص 123 ، شيخ ابو القاسم ابراهيمى ، فهرست كتب شيخ احمد احسايى ، ج 1 ، ص 166 . ( 2 ) . شيخ عبد اللّه احسايى ، رسالة فارسية شرح حالات شيخ احمد ، مترجم : حاج محمد طاهر خان كرمانى ، ص 4 ؛ مرتضى مدرسى چهاردهى ، تاريخ فلاسفهء اسلام ، ص 54 ؛ شيخ محمد تقى احسايى ، سيرة الشيخ احمد الاحسايى مندرج در شرح الزيارة ، ج 1 ، ص 9 . ( 3 ) . شيخ عبد اللّه ، پيشين ، ص 11 .