نژاد اصل و نسب باشد [ 1 ] . مثالش حكيم فردوسى گويد : بيت از اين جنگ و پيكار كام تو چيست * نژاد از كه دارى و نام تو چيست نكوهد - [ بفتح نون و هاء و ضم كاف ] يعنى عيب كند و سرزنش كند . مثالش شمس فخرى گويد : بيت جهان چو خاك در تست و عرصهء ملكت * چرا نكوهد عقلش بتهمت لك‌وپك نكوهيد - يعنى سرزنش و عيب كرد . مثالش فريد الدين گويد : شعر « 1 » نكوهيد از آن حرف او را بسى * پس آنگاه گفتش مگو با كسى نارد - [ بفتح راء ] يعنى نتواند و نيارد . مثال معنى اول ابو الخطير « 2 » : بهرام كه هست ترك خونريز * نارد كه نگه كند درو تيز مثال معنى دوم ابن يمين گويد : بيت ضياى دولت و دين اى كه مادر اركان * به صد قران چو تو فرزند نامور نارد نغنخواد - [ بفتح نون اول و دوم و سكون غين معجمه با خاى معجمه ] زنيان باشد [ 2 ] . مثالش حكيم سوزنى گويد : بيت شعر مرا هر آينه از هزل چاشنى * بايد بجاى فلفل و گشنيز و نغنخواد نشلد - به وزن و معنى بشلد مرقوم در باب باء [ 3 ] . مثالش فرخى گويد : بيت گر تو خواهيش و گرنه نتواند نشلد « 3 » * زر او چون بدر خانهء او برگذرى نسود - [ بسين مهمله . به وزن حسود ] بمعنى نرم و لغزنده باشد كه در آن درشتى نباشد و - بحذف دال - [ 4 ] نيز آمده - - و مىآيد - - . نود - [ به وزن شود ] يعنى لرزد و جنبد . مثالش تاج بها گويد :

--> ( 1 ) - « س » ندارد . ( 2 ) - « س » : ابو الخير . ( 3 ) - بجز « ك » : بتواند ربشلد . ( 1 ) در برهان معنى اصيل و نجيب و خداوند اصل و نسب ( نژاده ) نيز دارد . ( 2 ) نغنخوالان و نغنخلان . نانخواه . سياه‌دانه . ( 3 ) يعنى : بچسبد و در آويزد . ( 4 ) يعنى : نسود ( لخشان ) .