محمد قاسم بن حاجى محمد كاشانى ( سرورى )
1228
فرهنگ مجمع الفرس ( فارسى )
شعر ز جزعش رشتهء لؤلؤ گسسته * ز گوهر گردرو بر روى بسته گرو - [ بفتح گاف و راء ] بمعنى رهن باشد كه گروگان نيز گويند . مثالش شيخ نظامى گويد : [ بيت ] همان آرايش خود نيز نو كرد * بدين انديشه صد دل در گرو كرد و بمعنى سبق و آنچه بدان شرط كنند در لعبها نيز آمده [ 1 ] چنان كه « 1 » شيخ آذرى گويد : بيت « 2 » نكرده قصد بمنصوبه در بساط جهان * بحسن سابقه از كاينات برد گرو و - بكسر گاف - امر باشد به گرويدن و ايمان آوردن [ 2 ] چنان كه مولانا جامى گويد : بيت گفت با واهب روزى بگرو * ورنه زين مايده برخيز و برو گو - - بفتح گاف - بمعنى مغاك باشد و ديگر دلير و مبارز و يل را گويند [ 3 ] . مثال معنى اول سيف الدين اسفرنگى گويد : بيت اى ز قهر تو بحر و كان در جوش * وى ز قدر تو آسمان در گو مثال معنى دوم حكيم فردوسى فرمايد : بيت ورا سام يل گفت بر گرد و رو * بگو آنچه ديدى بمهراب گو گردو - [ بكسر گاف و ضم دال ] جوز باشد كه كردگان نيز گويند . مثالش احمد اطعمه گويد : [ بيت ] گفتم از گردو درون مىخواهم از خرما برون * گفت كم كن قصه كه اينجا گرد ران با گردنست گواچو « 3 » - [ بضم گاف و جيم فارسى ] آن
--> ( 1 ) - اصل : چنانچه . ( 2 ) - « س » ندارد . ( 3 ) - بجز « ن » : گواجو . ( 1 ) برهان ندارد . ( 2 ) برهان فقط گرويدن دارد . ( 3 ) گاو ( برهان ) . و در برهان بضم اول بمعنى گوى باشد كه با چوگان بازند و تكمهء جامه و گريبان ( گوك . گوى انگله . گوى ) و خرد و كوچك و امر به گفتن نيز هست .