ذكر جمعى كه در اين فن كتب ساخته‌اند « 1 » و سبب « 2 » تأليف اين كتاب و تسميهء آن و عدد ايراد [ ات ] و مستشهدات « 3 » اول كسى كه به ترتيب « 4 » لغت « 5 » فرس مشغول شد و آن را بكتابت مقيد گردانيد « 6 » حكيم قطران ارموى « 7 » بود . اما او بيش از سيصد لغت ذكر نكرد « 8 » و بعد از او حكيم فاضل كامل « 9 » ابو منصور على بن احمد الاسدى « 10 » الطوسى رحمة اللّه عليه به ترتيب و تبويب « 11 » آن اشتغال نمود « 12 » و آن را مدوّن « 13 » گردانيد و درين فن مساعى جميله « 14 » بتقديم رسانيد و بر آنچه حكيم قطران جمع آورده بود لغات بسيار فزود چنان كه جمع او با جمع قطران هيچ نسبت نداشت . اما او رعايت ابواب بيش نكرد و از « 15 » تقسيم ابواب بفصول « 16 » كه در اين فن ضرور الوجود است ذاهل « 17 » شد تا برعايت اوساط كلمات چه رسد . بدين « 18 » واسطه لغات « 19 » مكرر واقع مىشد و اختلاف نسخ بازديد مىآمد و « 20 » بسبب آنكه ترتيبى جامع نبود لغات بسيار در مىبايست « 21 » و مطالب ضرورى مهمل مىماند و « 22 » دعاگوى دولت كه خوشه‌چين خرمن افاضل و پيرو آثار مآثر و فضايل ايشانست چون همگى همت بر ترتيب اين كتاب مصروف گردانيد روزگار بتهيّت « 23 » اسباب مساعدت نمىكرد « 24 » و فتورى درين عزيمت « 25 » بازديد مىآمد تا اتفاق افتاد كه در شهور سنهء ثمان و عشرين و سبعمائه « 26 » كه ايام عطلت و بطالت بود به حكم عليكم بالسواد « 27 » الاعظم اقامت دار الملك تبريز حرست من البوارق « 28 » و الطّوارق ميسر شد بر خاطر گذشت كه اگر اين عزيمت « 29 » درست و اين نيّت صادق است شروع درين مطلوب « 30 » با وجود تواتر فترات و توالى « 31 » بليّات و مفارقت اوطان و مهاجرت « 32 » خلّان « 33 » و اخوان واجب و لازم گردد چه بىتحمل مشقّتى نيل راحتى دست

--> ( 1 ) - ك : در ذكر بعضى كه در لغات فرس جفاى فراوان كشيده‌اند ( 2 ) - ك : ندارد ( 3 ) - ك : وعد را مستشهد است ( 4 ) - ط : برتبت ( 5 ) - ك : لغات ( 6 ) - ك : ندارد . ( 7 ) - ط : ارمونى / ك : ارمولى رحمت لله عليه ( 8 ) - ك : ننمود ( 9 ) - ك : « كامل » ندارد ( 10 ) - ط : الاسد ( 11 ) - ط : بنوبت ( 12 ) - ك : طوسى بود رحمت لله عليه او را ( 13 ) - ط : بدون ( 14 ) - ك : جمله ( 15 ) - ك : « از » ندارد ( 16 ) - ك : لفصولى ( 17 ) - ط : و اهل / ك : زاهل ( متن تصحيح قياسى ) ( 18 ) - ك : و بدين ( 19 ) - ك : بغايت ( 20 ) - ك : « و » ندارد ( 21 ) - ك : جمله اخير را ندارد ( 22 ) - ك : چه ( 23 ) - ط : به تهنيت / ك : بروزگار تهيه ( متن تصحيح قياسى ) ( 24 ) - ك : مىكرد ( 25 ) - ك : عظيمت باز مىديد ( 26 ) - ط : ثمان و سبعين و عشرين و سبعمائه ( 27 ) - ط : بالسود / ك : بالسوء ( 28 ) - ك : البوايق . ( 29 ) - ك : عظيمت ( 30 ) - ك : مطلب ( 31 ) - ط : تواتر ( 32 ) - ط : مهاجرات ( 33 ) - ك : « خلان » ندارد