محمد بن هندوشاه نخجوانى

1

صحاح الفرس ( فارسى )

( « 1 » [ ديباچه ] بر ارباب « 2 » فهم و اصحاب عقل پوشيده نماند كه چون حضرت صمديّت آثار عنايت بوضوح رسانيد « 3 » و ابواب عاطفت بر انسان « 4 » مفتوح گردانيد زمام « 5 » مهام ايشان بدست « 6 » حاكمى متّصف « 7 » بصفات نصفت در مكارم اخلاق [ و ] وزيرى داد « 8 » صاحب رأى با تدبير [ تا ] هر ثلمه « 9 » اى كه از تعدّى ولاة و طغاة « 10 » باركان وجود او راه يافته سموّ نصفت و كمال معدلت او متدارك شود و هر كسرى كه از رعاة « 11 » عيّاث « 12 » بايشان رسد « 13 » بحسن اهتمام و وفور اعتناى « 14 » او مستجبر « 15 » گردد و نصّ حديث نبوى : اذا اراد اللّه بامة خيرا جعل العلم فى ملوكها و الملك فى علمائها « 16 » درين بتحقيق « 17 » پيوندد . و هر آينه « 18 » بر ذمّت همّت كافهء امم از عرب و عجم . . . . . « 19 » او را باوتاد خلود

--> ( 1 ) - سطورى كه بين دو هلال آمده فقط در « ك » باقى مانده است و « ط » كه ورق اول آن افتاده اين قسمت را ندارد . ( 2 ) - ك : الباب ( متن تصحيح قياسى ) ( 3 ) - ك : انجاميد ( متن تصحيح قياسى ) ( 4 ) - ك : ايشان ( متن تصحيح قياسى ) ( 5 ) - ك : و زمام ( متن تصحيح قياسى ) ( 6 ) - ك : در دست ( متن تصحيح قياسى ) ( 7 ) - ك : متصفى ( متن تصحيح قياسى ) ( 8 ) - ك : دهند ( متن تصحيح قياسى ) ( 9 ) - ك : تا تدبير هر ثلمهء ( متن تصحيح قياسى ) ( 10 ) - ك : ولايت و طفات ( متن تصحيح قياسى ) ( 11 ) - ك : رعاست ( متن تصحيح قياسى ) ( 12 ) - ك : عيات ( متن از فروزانفر ) ( 13 ) - ك : رسنده ( متن تصحيح قياسى ) ( 14 ) - ك : اعضاى ( متن تصحيح قياسى ) ( 15 ) - ك : مستحر ( 16 ) - ك : اذا اراد الله يا متر خيرا جعل العلم فى ملكود الملك بها ( متن از ص 36 مجموعهء رسائل خواجه نصير الدين تصحيح مدرس رضوى و در ص 115 همين كتاب آمده : « از كلمات انوشروان عادل است رجوع شود بكتاب كامل الصناعة الطبية لعلى بن عباس المجوسى ج 1 ص 3 كه در آنجا بنوشروان نسبت داده شده است » . براى تكميل اين يادداشت آقاى مدرس رضوى باينجانب گفتند : كه ابتدا به اين سخن انوشروان در اين كتاب كامل الصناعة ، استاد فروزانفر برخورده بودند سپس بيادشان نمانده بود كه در كجا ديده‌اند و ايشان خود پس از جستجو آن را در كتاب كامل الصناعة يافتند ) ( 17 ) - تحقيق ( متن تصحيح قياسى ) . ( 18 ) - ك : هر آئينه ( متن تصحيح قياسى ) ( 19 ) - ظاهرا در اينجا كلماتى افتاده اما در نسخه فاصله‌اى نيست