حسين مير حيدر
13
معارف گياهى ( فارسى )
راش درخت برومندى است كه در مناطق وسيعى از جنگلهاى شمال ايران گسترش دارد و در نواحى مختلف با اسامى مختلفى شناخته مىشود . در گيلان ، كلارستاق ، كجور « راش » ، در نور « چلر و چلهر » ، « در مازندران « مرس » ، در منجيل و عمارلو « راج » ، در گرگان رود « قزل آغاج » ، در آستارا « قزلگز » و در طوالش « آلاش » ، « آلوش » و « الاش » ناميده مىشود . در كتب طب سنتى با نامهاى عربى آن « زان » ، « نبع » ، « شجرة النبع » ، « بشجير » ، « شوحط » و « شريان » نامبرده مىشود . در برخى مدارك براى درختان راشى كه در ارتفاعات بالاى جنگل مىرويد « نبع » و آنچه كه در ميانبند مىرويد « شريان » و درختانى كه در ارتفاعات پايينتر مىرويد « شوحط » گفتهاند كه احتمالا غرض گونههاى مختلفى از راش است كه در ارتفاعات مختلف مىرويند . درخت را به فرانسوى Hetre و به زبان محلى غير علمى Foyard گويند و به انگليسى Beech و ميوه راش را به فرانسوى Faine نامند . گياهى است از خانوادهء Fagaceae جنس Fagus و داراى گونههاى مختلفى است . نام علمى گونهاى كه در جنگلهاى ايران مىرويد . Fagus orientalis Lipsky . و مترادفهاى آن F . Hohenackeriana Palib . , F . sylvatica var macrophylla Hohen . و . . . مىباشد . گونهاى از راش كه راش اروپايى گفته مىشود نام علمى آن F . sylvatica L . است كه در جنگلهاى اروپا انتشار دارد و بهطورى كه در اسامى فوق مشاهده مىشود