حسين مير حيدر

378

معارف گياهى ( فارسى )

هليله به فارسى « هليله » و در كتب طب سنتى با نامهاى « اهليج » و « هلج » آمده است . به فرانسوى Myrobalan يا Myrobolan و به انگليسى نيز Myrobalan گفته مىشود . ميوهء خشك شدهء درختانى گرمسيرى است كه اغلب در مناطق حارّه هند ، برمه و سيلان و دامنه‌هاى هيماليا مىرويد . درخت آن را به فرانسوى Terminalier نامند . گياهى است از خانوادهء Combretaceae جنس Terminalia داراى گونه‌هاى مختلفى است كه معروف‌ترين آنها عبارت‌اند از : 1 . « هليلهء كابلى » به نام علمى Terminalia chebula Retz . و مترادف آن Myriobalanops chebula Gaertn . و Terminalia gangelica Roxb . مىباشد . به فرانسوى Myrobalam chebula و به انگليسى Chebulic Myrobaan خوانده مىشود . مشخصات درخت ترميناليه كه ميوهء آن را هليله كابلى گويند درختى است بزرگ به ارتفاع حدود 25 - 20 متر . برگها متناوب ، بيضى كشيده يا بعضى از آنها دايره‌اى با قاعدهء قلبى به ابعاد 7 * 5 سانتىمتر . گلهاى آن نر و ماده به رنگ زرد يا سفيد كثيف با بوى نامطبوع است . ميوهء آن تخم‌مرغى شكل به رنگ زرد مايل به خاكسترى يا زرد مايل به سرخى و اين ميوه است كه هليله كابلى نام دارد و در طب سنتى به مصرف مىرسد .