حسين مير حيدر

66

معارف گياهى ( فارسى )

مىتوان از چوب چينى استفاده كرد . عشبه مضر گرم‌مزاجان و جوانان است و در فصل گرما و براى بيمارىهاى گرم نظير تبهاى گرم و صفراوى و خونى ، سرخك ، آبله و امثالهم نبايد مصرف شود . ضماد ريشهء آن براى زخمها و جراحات بد نافع است . چون ريشهء عشبه خيلى گرم است ، پوست را مىسوزاند و زخم مىكند و ضماد آن را نبايد زياد روى پوست گذاشت . خوردن 2 گرم ريشهء آن مسهل قوى بلغم و سودا است و با آب گل پنيرك قىآور است . اسراف در خوردن آن زايد بر حد مجاز خطرناك است . مثلا خوردن 5 گرم آن آن‌قدر قى و دل‌پيچه مىآورد كه ممكن است منجر به هلاكت شود ، در اين قبيل موارد بايد روغن بادام شيرين خورد . به‌هرحال چون ريشه عشبه بسيار گرم است خوردن آن براى گرم‌مزاجان توصيه نمىشود . 2 . چوب چينى : بازكنندهء گرفتگىها و انسداد عروق و محلّل و معرّق و رقيق‌كننده و تصفيه‌كنندهء خون و خواب‌آور است و خيلى به سرعت به دورترين نقاط اعضاى بدن و عروق باريك مويين نفوذ مىكند . مقوى معده و مقوى نيروى جنسى و مدّر بول و قاعده‌آور است و رطوبتها را خشك مىكند . براى سردردهاى مزمن ، فلج ، رعشه ، تشنج امتلائى و حواس‌پرتى ، چرت زدن ، اقسام ماليخوليا ، جنون ، مانيا ، امراض سوداوى و خونى مانند جذام و سيفيليس يا شانكر ملايم و زخمها و جراحات بد ، جوش ، كورك ، جرب ، زخمهاى كليه ، مثانه ، بيمارىهاى ركتوم ، بواسير ، نواسير ، اسهال بواسيرى ، بيمارىهاى رحم ، استسقا لحمى « 1 » ، بيمارى سؤالقنيه ، يرقان سياه ، سل ، ورمهاى سفت سوداوى ، تبهاى سوداوى ، انواع سرطان ، درد مفاصل ، درد لگن خاصره ، سياتيك ، نقرس ، ريزش مو و ترك اعتياد به افيون ، رفع سمّيت اخلاط فاسد شده سوخته و اعاده نيروى جنسى اشخاص مأيوس و روشن كردن رنگ چهره مفيد است . « بيمارى سوء القنيه يا كاشكسيا « 2 » بيمارى است كه علامت آن اختلال در سلامتى و بدى اشتها و لاغر بودن است . معمولا با اغلب بيمارىهاى مزمن نظير ذات الريه سلى پيشرفته ديده مىشود . » چوب چينى براى گرم‌مزاجان مضّر است و پس از خوردن آن بايد از خوردن ترشى و نمك و آب سرد و ميوه‌هاى ترش و چيزهاى نفخ‌آور مانند حبوبات و

--> ( 1 ) . Anasarca ( 2 ) . Cachexia