دارد . مدر است و بازكنندهء عادت ماهيانه و براى دفع سنگ مثانه بسيار مؤثر است . ريختن چند قطره دم‌كردهء آن در بينى براى باز كردن بينى در موارد سرماخوردگى مفيد است . خوردن گرد آن براى رفع اسهال و جمع كردن شكم نافع است و ضماد پختهء آن براى كاهش ورم بيضه‌ها مؤثر مىباشد . ضماد كوبيدهء آن با صمغ لاذن ، روغن مورد ، روغن سوسن ، زوفا و سركه براى تقويت مو و جلوگيرى از ريزش مو مفيد مىباشد . تهيهء جوشاندهء پرسياوشان : 10 گرم پرسياوشان خشك را با هزار گرم آب مىجوشانند و در عرض روز فنجان فنجان مىخورند . شربت پرسياوشان : يك واحد پرسياوشان خشك ، 15 واحد آب جوش را با مقدار كافى قند به مدت شش ساعت دم كنند و با فشار صاف كرده و پس از ته‌نشين شدن ، قسمت صاف روى آن را بردارند و قسمت صاف‌شده را به نسبت 10 واحد صاف پرسياوشان و 15 واحد قند مخلوط نمايند و بجوشانند و شربت تهيه نمايند . مقدار خوراك در هربار 100 - 10 گرم است . شربت سينهء بسيار خوبى است . شربت سينهء پرسياوشان مركب : پرسياوشان خشك 125 گرم ، ريشهء خطمى 125 گرم ، عناب 50 گرم ، خرما يك كيلوگرم و مقدار كافى آب . همه را در آب ريخته بجوشانند و صاف كنند و به صاف‌شده 4 كيلوگرم قند افزوده بجوشانند تا قوام آيد . توضيح : گياهانى هستند كه به‌طور كلى آنها را گياهان سينه‌اى گويند كه براى نرم كردن سينه و خروج اخلاط مفيد مىباشند ، اين گياهان براى دفع بلغم نيز نافع هستند . اين نوع داروها به‌طور كلى محرك بوده و در غشاى مخاط جهاز ريوى اثر گذارده و آن را تحريك نموده و خروج اخلاط و مواد محتوى مجارى شعبه‌هاى قصبهء ريه را تسهيل مىنمايند . پرسياوشان ، بنفشه ، پوليگالا ، راسن ، ساپوناريا و نظاير آن كه شرح كليهء آنها در مجلدات مختلفهء اين كتاب آمده است از اين‌گونه گياهان مىباشند . از دستهء سرخسها و خانوادهء Polypodiaceae چند گياه ديگر در ايران مىرويند كه خواص درمانى آنها تا حدودى و از جهاتى نظير و مشابه پرسياوشان هستند ، ولى كمتر مورد توجه مىباشند . اين گياهان را عموما در بعضى كتب با نام « جگردارو » ذكر مىكنند كه شايد ترجمهء ناقصى از نام انگليسى آنها باشد زيرا در انگليسى انواع اين گياه را به‌طور كلى Spleenwort مىنامند . در زير چند گونه از آن را كه در ايران مىرويند مختصرا شرح مىدهيم : 1 . گونهء Asplenium trichomanes L . اين گياه را به فرانسوى Capillaire rouge