اردكانى / ذوالفقارى / تركى / مهدى روزبهانى / اكبر روزبهانى

114

مرورى بر تاريخ و مبانى طب سنتى اسلام و ايران ( فارسى )

بيمارىهاى سيستميك و دستگاه ادرارى را حتّى در مرحله قبل از ايجاد علايم بالينى مىتوان شناسايى كرد . قدمت انجام اين آزمايش به چندين قرن قبل از ميلاد بازمىگردد ؛ امّا بىشك يكى از افرادى كه تحوّلى در اين زمينه ايجاد كرد و آزمايش ادرار را به سمت علمى شدن پيش برد ، كسى جز ابن سينا نبود . وى در تعليم سوم از كتاب اوّل قانون به اين موضوع پرداخته است . مطالب زير از كتاب قانون ، مدركى است بر اين ادعا : * شرايطى كه بايد براى معاينه ادرار در نظر گرفته شوند عبارتند از : 1 - ادرار ، حاوى مواد اضافه نباشد . يعنى در طول شب حاصل شده باشد و مدّت زمان زيادى در مثانه نمانده باشد . 2 - فردى كه ادرارش معاينه مىشود از شب قبل بايد از تناول آب و خوراك خوددارى كند و موادى كه ادرار را رنگى مىكنند ، مصرف نكرده باشد ( مثل زعفران ، انار ، مشروب كه هركدام ادرار را به رنگ خاصى درمىآورند ) . 3 - فرد مورد آزمايش نبايد در شرايط جسمانى و روانىاى باشد كه ادرارش دگرگون شود . عواملى مانند : روزه ، شب‌بيدارى ، خستگى ناشى از كار و يا مواردى مثل اين ( كه باعث تغيير رنگ ادرار به سمت زرد مايل به سرخ مىشود ) . 4 - ادرار مورد معاينه نبايد زياد مانده باشد . * طرز معاينه ادرار : ادرار بايد در يك شيشه‌ى فراخ ريخته شود . معاينه هنگامى صورت مىگيرد كه ادرار در شيشه كاملا به حالت ساكن درآمده باشد . شيشه آزمايش نبايد در معرض نور و باد باشد . بايد صبر كرد تا ذرّات آن كاملا ته‌نشين شود . ظرف معاينه بايد قبلا كاملا شسته شود و بقاياى ادرار ديگرى در