دفتر تبليغات اسلامى شعبه خراسان

189

مسائل مستحدثه پزشكى ( فارسى )

تشريح مردهء كافر با جميع اقسام آن جايز و بلامانع است ، و هم‌چنين تشريح بدن ميّت كه در اسلام و كفر آن شك داريم جايز است ، و در اين حكم فرق نمىكند كه مرده در بلاد اسلامى باشد و يا غير اسلامى . آية اللّه سيستانى مىفرمايد : و أمّا المشكوك كونه محقون الدم في حال الحياة : فيجوز تشريح بدنه إذا لم تكن أمارة على كونه كذلك ؛ « 1 » كسى كه حرمت جانش در حال حيات مشكوك است ، تشريح جسدش در صورتى كه نشانه‌اى بر حرمت وى نباشد جايز است . آية اللّه خامنه‌اى دربارهء اجساد مجهول الهويه مىفرمايد : اگر در كشور اسلامى باشد ، حكم مسلمان را دارد . « 2 » آنهايى كه قائل به تفصيل‌اند و جسد مشكوك در بلاد اسلامى را محكوم به اسلام مىدانند اين‌گونه استدلال مىكنند كه موارد متعددى در روايات به چشم مىخورد كه بلاد اسلامى ، از امارات و علائم كشف و الحاق جسد مجهول به اسلام و مسلمانان قرار داده شده است ؛ به عنوان نمونه : سألته ( عن الرضا عليه السّلام ) عن الخفاف يأتي السوق ، فيشتري الخفّ لا يدري أذكيّ

--> ( 1 ) . آية اللّه سيستانى ، منهاج الصالحين ، ج 1 ، ص 460 . ( 2 ) . پزشكى در آئينهء اجتهاد ، ص 136 . در همين زمينه مىتوان به فتواهاى زير اشاره كرد : « آية اللّه فاضل لنكرانى در پاسخ ، اين سؤال كه اگر ندانيم جسدى كه در اختيار ماست جسد مسلمان است يا كافر يا اهل كتاب ، آيا مجازيم آن را تشريح كنيم مىگويد : مانعى ندارد . » ( جامع المسائل ، ج 1 ، ص 615 ) . آية اللّه مكارم در پاسخ به اين سؤال مىگويد : « اگر جسد از بلاد اسلامى نباشد مانعى ندارد و اگر مربوط به بلاد اسلامى است ظاهر اين است كه جسد مسلمان است و احكام مسلمان بر او جارى مىشود . » ( مجموعهء استفتائات جديد ، ص 448 ) . آية اللّه صافى گلپايگانى دربارهء پرسش فوق مىگويد : « دايرمدار اين است كه ميّت در چه محلّى باشد . اگر در دار الاسلام و بلاد مسلمين است محكوم به اسلام است . ( استفتائات پزشكى ، ص 55 ) . فقيه ديگرى مىگويد : تشريح مردى كه مسلمان يا كافر بودنش مشكوك است جايز نيست ، زيرا در كشور اسلامى ، اصل بر مسلمان بودن است . بنابراين آن مرده محكوم به اسلام است و احكام مسلمان بر او مترتب مىشود . ( آية اللّه يوسف صانعى ، استفتائات پزشكى ، ص 103 ) .