محمد سعيد جانب اللهى
72
پزشكي سنتى و عاميانه مردم ايران با نگاه مردم شناختى ( فارسى )
بوى دهان در خراسان براى بر طرف كردن بوى دهان شب قبل از خوابيدن قدرى فوفل و گل انار پارسى در هاونى مىكوبند و اندكى تباشير قلم نيز به آن مىافزايند و روى لثهها و دندانها مىمالند . اگر بوى دهان از معده باشد ، يعنى نفس شخص بدبو باشد ، هشت مثقال پياز بيابانى را ورقهورقه مىكنند و در سركه مىجوشانند بعد در آفتاب خشك مىكنند و مىكوبند و روزى دو سه نخود از آن مىخورند ( شكورزاده : 238 ) . ترك لب ( - درمان با مواد لبنى ) . 5 . بيمارىهاى گوش ، حلق ، بينى گوشدرد در ساوه براى درمان گوشدرد يك قطره روغن كرچك در گوش مىريزند و مقدارى نيز در خارج گوش مىمالند و با دستمال گرم گوش را مىپوشانند ( سالارى : 331 ) . يا چهار پنج مثقال آرد گندم خالص را با يك حبه قند با آب دهان خمير مىكنند و روى گوش مىگذارند ( همان : 334 ) . در ميبد : 1 . مغز تنه ( هسته ) زردآلو را مىسوزاندند و در گوش مىگذاشتند . 2 . گياهى به نام روگل « 1 » كه دانههايى شبيه ترياك دارد مىخوردند ( تحقيقات ميدانى مؤلف ) . در لرستان و ايلام اگر گوشدرد ناشى از رفتن آب در گوش باشد ، براى رفع آن كاغذ قند را لوله مىكنند ، آن را تا نزديكى پردهء گوش ، در گوش فرو مىكنند تا آب آن را بمكد و بيرون بكشد . براى دفع عفونت گوش در آن قطرهاى آب پياز مىريزند يا بادام تلخ را بر آتش مىنهند تا كفى از ته آن بيرون آيد اين كف را در گوش مىريزند ( اسديان خرمآبادى و ديگران : 265 ) . در خوزستان يك سر پياز را مىپزند و قسمت وسط كه داغ است ، وارد گوش مىكنند تا چرك گوش را جذب كند ، بعد از چند دقيقه بيرون مىآورند ، يا مقدارى توتون يا تنباكو را با مقدارى نمك خيس كرده در گوش مىريزند ( افشار سيستانى ، 1370 : 323 ) . در الموت سير با روغن زرد در داخل گوش مىريزند ( حميدى و ديگران ، 1384 : 232 ) .
--> ( 1 ) . rogol