محمد سعيد جانب اللهى

194

پزشكي سنتى و عاميانه مردم ايران با نگاه مردم شناختى ( فارسى )

دخترزاييده ) مخلوط مىكنند و يك قطره از آن را در بينى و يك قطره در گوش طفل مىريزند ( همان : 244 ) . گلودرد : در بافق براى درمان تخم‌مرغ نيم‌رو يا شير گاو مىخورند ( جانب اللهى ، 1384 : 123 ) . سينه‌درد : در بافق براى درمان شير گاو مىخورند ( همان‌جا : 123 ) . در تهران پيه بز به سينه مىمالند ( شهرى : 5 / 421 ) . در الموت پيه بز را در كف صابون ريخته و آن را با چاقو ورز مىدهند تا خوب نرم شود ، سپس بر روى سينه مىمالند ( حميدى و ديگران : 231 ) . در گيلان پيه بز داغ‌شده را با زردچوبه كوبيده ، تركيب مىكنند و روى سينهء بچه مىمالند و كمى پيه بز را به بچه مىخورانند ( پاينده : 254 ) . در شيراز پيه بزغاله را روى آتش مىگيرند تا گرم شود ، بعد روى سينهء بچه مىمالند ( همايونى ، 1353 : 40 ) . نيفتادن ناف : در ميبد كشك را مىجوند و جويدهء آن را روى ناف مىريزند ( تحقيقات ميدانى مؤلف ) . اسهال : در بافق ماست آب كشيده ( ماسينه ) مىخورند ( جانب اللهى ، 1384 : 123 ) . در خراسان مغز قلم آهو را خام‌خام مىكوبند و با آش آب‌غوره مىخورند ( شكورزاده : 233 ) . سياه‌سرفه : در لرستان شير الاغ ، يا گوشت خرگوش به مريض مىدهند ( اسديان خرم‌آبادى و ديگران : 268 ) . در خاش ، ايرانشهر ، شهريار ( جانب اللهى ، 1381 : 254 و 251 ؛ همو با فانى : 26 ) و الموت شير الاغ به بچه مىدهند ( حميدى و ديگران : 232 ) . در ابيانه شير اسب تجويز مىكنند ( نظرى داشلى برون و ديگران : 455 ) . در خراسان قبل از هر درمانى يك استكان شير الاغ يا ماديان به بچه مىدهند ( شكورزاده : 260 ) . در گيلان شير بز يا شير ماديان را خام به بچه مىدهند يا پيه بز را حب مىكنند و به بچه مىدهند تا سينه‌اش نرم شود و بتواند سرفه كند ( پاينده : 260 ) . در شيراز شير الاغ يا شير ماديان به بچه مىدهند ( همايونى ، 1353 : 141 ) . در سروستان كمى دنبه را با نخود مىپزند و به كودك مىدهند ( همايونى ، 1371 : 473 ) . در شوش شير خر يا كباب گوشت خرگوش به مريض مىدهند ( تراب‌زاده و ديگران : 145 ؛ نيز - حشره‌درمانى ) . گوش‌درد : در بافق براى درمان مقدارى روغن حيوانى در گوش مىچكانند ( جانب اللهى ، 1384 : 123 ) . در الموت شير زن دومين‌زا در گوش مىريزند ( حميدى و ديگران : 232 ) .