محمد سعيد جانب اللهى

112

پزشكي سنتى و عاميانه مردم ايران با نگاه مردم شناختى ( فارسى )

دانه‌هاى چركى در كنگان ماده‌اى به نام كنجر « 1 » كه از درختى به همين نام به دست مىآيد ، روى آن مىگذارند كه چرك را مىكشد ، يا خمير را با روغن مخلوط كرده روى آن قرار مىدهند ( شمس الدينى و رستمى : 147 ) . شيركو « 2 » دانه‌هاى قرمز رنگى است كه در بدن پديدار مىشود ، در بافق براى از بين بردن آن‌ها شير خشت در آب خيسانده و مىخورند ( جانب اللهى ، 1384 : 124 ) . تبخال ( - كانىدرمانى ؛ فلزدرمانى ) . كهير در ايلام و لرستان با روش‌هاى زير درمان مىشود : 1 . ماليدن مخلوط شاهتره با ماست بر بدن 2 . شستشوى بدن با جوش شيرين رقيق و ماست 3 . ماليدن سدر آب گرفته بر بدن 4 . ماليدن حنا بر بدن ، براى مدتى كوتاه 5 . ماليدن مخلوط گل ختمى با ماست 6 . خوردن پختهء گياه پرپليك « 3 » ( اسديان خرم‌آبادى و ديگران : 261 ) . در خراسان شيرهء انگور را با اندكى خاكشير مخلوط كرده سر مىكشند و بعد از آن در آب روان غوطه مىخورند ( شكورزاده : 266 ) . در هزاوه گل ختمى را در آب خيس مىكنند و در حمام به بدن بيمار مىمالند ، شاهتره با ماست نيز مفيد است ( ضيغمى : 181 ؛ نيز - درمان با لجن ، خاك و . . . ) .

--> ( 1 ) . kanjar ( 2 ) . s ? ir ku ( 3 ) . perpelik